ماترک متوفی چیست؟

ماترک متوفی

ماترک متوفی چیست؟

ماترک متوفی یک کلمه عربی است که در معنای لغوی به معنای آنچه به جا مانده است. ماترک متوفی به معنای تمامی اموال و دارایی‌های به جا مانده از متوفی است. این اموال می‌تواند منقول و غیر منقول باشد. ماترک شامل خانه، ماشین، زمین، حساب‌های بانکی (از هر نوعی) ، لوازم خانه، بدهی‌های مختلف و … است.

ماترک به دو دسته دارایی‌های مثبت و منفی تقسیم می‌شود. منظور از دارایی‌های مثبت اموال منقول و غیر منقولی است که بین وراث تقسیم می‌شود و منظور از دارایی منفی بدهی‌ها و دیونی است که چه به صورت قانونی و چه به صورت تعهدی بر گردن متوفی بوده که بعد از مرگ ایشان پرداخت این بدهی‌ها با وراث است و تا پرداخت نکردن آنها وراث حق تقسیم ماترک را ندارند.

تفاوت ماترک متوفی و سهم الارث چیست؟

به اشتباه بین مردم عادی که دانش حقوق را ندارند جا افتاده که ماترک و سهم الارث معانی مشابهی دارند. ولی باید بدانید که متفاوت هستند. همانطور که گفتیم ماترک به تمامی اموال و بدهی‌های باقی مانده از متوفی گفته می‌شود ولی سهم الارث به ارث باقی مانده از متوفی بعد از پرداخت بدهی‌ها و دیون ایشان گفته می‌شود.
استشهادیه انحصار وراثت چیست؟ بیشتر بخوانید: استشهادیه انحصار وراثت چیست؟

بدهی‌های ماترک شامل چه مواردی می‌شود؟

بر اساس ماده ۸۶۹ قانون مدنی باید بعد از رسیدگی به مواردی که در ادامه توضیح می‌دهیم عمل تقسیم ارث بین وراث اجام شود.

۱- قیمت کفن میت و حقوقی که متعلق است به اعیان ترکه مثل عینی که متعلق رهن است. در این قسمت صحبتی از هزینه مراسم ختم و قبر متوفی به میان نیامده ولی مطلوب است که از ماترک متوفی برای خرید قبر و مراسم هزینه شود.

۲- دیون و واجبات مالی متوفی: پرداخت دیون مالی متوفی از نظر قانون اولویت بندی شده که به ترتیبی که در ادامه توضیح می‌دهیم باید رسیدگی شود.
د حقوق خدمه‌ای که به مدت یک سال آخر در خانه متوفی کار می‌کردند.

  •  حقوق کارگرانی که به صورات روزانه یا ساعتی به مدت سه ماه آخر برای متوی کار می‌کردند.
  •  طلب اشخاصی که اموال آنها به جهت قیومیت نزد متوفی بوده است.
  •  هزینه خدمات پزشکی که ک سال آخر به مداوای متوفی رسیدگی کرده.
  •  نفقه و مهریه‌ی همسر متوفی تا سقفی که قانون گذار مشخص کرده باشد.
  •  سایر بدهی‌ها

۳- وصایای میت تا ثلث ترکه بدون اجازه ورثه و زیاده بر ثلث با اجازه آنها: همانطور که در مقالات دیگر توضیح دادیم شخص می‌تواند با اختیار کامل برای یک سوم اموال خود وصیت کند و بعد از فوت ایشان متوفی باید به آن وصیت علم کنند.
در صورت عدم همکاری ورثه برای تقسیم ارث چه باید کرد؟ بیشتر بخوانید: در صورت عدم همکاری ورثه برای تقسیم ارث چه باید کرد؟

دادخواست ماترک متوفی

برگ دادخواست به دادگاه عمومی- دادخواست تقسیم ترکه

مشخصات طرفین: نام و نام خانوادگی……….. نام پدر ……. شغل……… محل اقامت شهر……. خیابان…….. کوچه ……. پلاک …….. خواهان………
خوانده……..
وکیل یا نماینده …………..
تعین خواسته و بهای آن: الزام به تقسیم ماترک مرحوم ……. با تعیین قدرالسهم هر یک از وراث طبق فرم ۱۹ اداره مالیاتی ومطالبه هزینه دادرسی وفق ماده ۵۱۹ ق. آ. د. م وخسارت وارده ناشی از دادرسی.

دلایل و منضمات: ۱- گواهی انحصار وراثت شماره …… صادره از شعبه….. دادگاه عمومی ” نام شهرستان “۲- عندالاقتضا و جلب نظر کارشناس رسمی دادگستری ۳- مدرک مورد نیاز دیگر

ریاست محترم

احتراماً به عرض می رساند اینجانب و خوانده های محترم همگی ورثه حین الفوت مرحوم …………. می باشند که در تاریخ ………………. درگذشته است که گواهی انحصار وراثت شماره ………………. صادره از شعبه اول حقوقی حصر وراثت مبارکه نیز موید این امر می باشد.

نظر به عدم توافق وراث به تقسیم ترکه، تقاضای صدور حکم بر تقسیم ماترک فیمابین ورثه به استناد ۳۰۰ و ۳۱۷ قانون امور حسبی و در صورتیکه ماترک قابل تقسیم نباشد صدور دستور فروش و تقسیم ثمن حاصله فی مابین ورثه بر اساس حصه‌های قانونی مندرج در گواهینامه انحصار وراثت فوق الذکر به انضمام کلیه خسارات قانونی و هزینه دادرسی مورد استدعاست.
آگهی انحصار وراثت در روزنامه بیشتر بخوانید: آگهی انحصار وراثت در روزنامه

تحریر ترکه

تحریر ترکه به معنای لیست کردن اموال متوفی است. به این صورت که وراث متوفی می‌توانند دادخواستی مبنی بر تحریر ترکه را به دادگاه تقدیم کند. دادگاه بعد از بررسی‌های لازم و دادن آگهی در روزنامه‌های کثیرالانتشار تکلیف ورثه و ماترک را مشخص می‌کند.

در این مرحله دادخواستی که توسط بدهکارارن متوفی و موصی له ایشان مطرح شود قابل قبول از جانب دادگاه نیست و ایشان فقط می‌توانند دادخواستی مبنی بر مهر و موم کردن اموال متوفی داشته باشند.

دادخواست تحریر ترکه فقط توسط وراث قانونی متوفی پذیرفته می‌شود و در صورت غیبت هر کدام تحریر انجام می‌شود. در این قسمت، مراحل مربوط به مالیات بر ارث متوقف می‌شود.
راهنمای دریافت گواهی فوت بیشتر بخوانید: راهنمای دریافت گواهی فوت

ماترک متوفی چیست
ماترک متوفی چیست

مهر و موم ترکه چیست؟

به اقدامی که از سمت مراجع قضایی و دادگاه صورت می‌گیرد تا وراث دخل و تصرفی در ماترک متوفی نداشته باشند مهر و موم ترکه می‌گویند. مهر و موم ترکه می‌تواند توسط وراث قانونی متوفی، موصی له ایشان و طلبکاران متوفی صورت گیرد تا دادگاه درباره تقسیم اموال تصمیم گیرند باشد.
راهنمای نوشتن وصیت نامه بیشتر بخوانید: راهنمای نوشتن وصیت نامه

روش‌های تقسیم ماترک متوفی

ترکه‌ای که تقسیم نشده باشد مشاع محسوب می‌شود. وقتی ترکه مشاع باشد بسته با نوع اموال که متوفی به جا گذاشته و بعد از پرداخت بدهی‌های ایشان، دادگاه به چند روش تقسیم ماترک را انجام می‌دهد.

در صورتی که مال متوفی تجزیه پذیر باشد، بسته به میزان دارایی و نسبت وراث اموال تقسیم به صورت افراز انجام می‌شود. برای مثال اگر متوفی حساب بانکی یا چند آپارتمان داشته باشد، سهم هر یک از متوفی بر اساس آن مشخص می‌شود.

اگر ماترک متوفی قابل تقسیم نباشد دادگاه به روش تعدیل اموال را تقسیم می‌کند. فرض کنید متوفی لوازم خانه‌ای مانند گاز و یخچال و اتومبیلی دارد که ارزش اتومبیل ۵۰ میلیون و ارزش گاز و یخچال روی هم ۵۰ میلیون است. در این صورت یکی از وراث می‌تواند گاز و یخچال و دیگری اتومبیل را بردارد.

حالتی را در نظر بگیرید که اموال قابل تقسیم نباشند و ارزش‌های کاملا متفاوتی از هم داشته باشند. برای مثال متوفی دو وارث دارد و یک فرش به ارزش ۵۰ میلیون تومان و یکی ماشین به ارزش ۱۰۰ میلیون تومان به جا گذاشته باشد.

در این صورت یکی از وراث فرش و دیگر ماشین را بر میدارد. محموع ارزش اموال به جا مانده ۱۵۰ میلیون تومان است که باید به هر کدام ۷۵ میلیون تومان برسد. پس وارثی که ماشین را برداشته باشد ۲۵ میلیون به وارث دیگر بدهد. به این روش تقسیم به رد می‌گویند.

در شرایطی که هیچ کدام از حالت‌های گفته شده مقدور نبود باید وراث با درخواست غیر قابل افراز بودن اموال به دادگاه مراجعه کنند تا دادگاه اموال را به مزایده و فروش بگذارد و پول بدست آمده را بین وراث تقسیم کند.
تفاوت انحصار وراثت محدود و نامحدود چیست؟ بیشتر بخوانید: تفاوت انحصار وراثت محدود و نامحدود چیست؟

مالیات ماترک متوفی

در صورتی که ماترک متوفی ارزشی بیشتر از سه میلیون تومان داشته باشد مالیات تعلق می‌گیرد. بعضی از اموال مانند وجوه بازنشستگی و اثاث خانه به جا مانده از متوفی معاف از مالیات و بقیه اموال مشمول مالیات هستند.

نرخ مالیات بر ماترک در اموال مختلف متفاوت است که در مقاله دیگر به صورت کامل درباره لیست اموال مشمول و معاف از مالیات با نرخ قانونی‌شان توضیح دادیم که می‌توانید مطالعه کنید.
اموال معاف از مالیات بر ارث بیشتر بخوانید: اموال معاف از مالیات بر ارث
در صورتی که درباره این موضوع نیاز به راهنمایی بیشتر دارید می‌توانید با کارشناسان حقوقی دادسو در تماس باشد تا به صورت رایگان مشاوره دریافت کنید و یا به صفحه وکیل انحصار وراثت مراجعه نمایید.

 

4 دیدگاه:

  1. برادر من فوت شده و هیچ چیزی به نامش نبوده. ماترکش هیچی نیست پس؟ انحصار وراثت محدود کافیه؟ شما انجامش می دین برامون. ممنون میشم.

    1. سلام.
      شما به گواهی انحصار وراثت محدود نیاز دارید.
      کلیه خدمات انحصار وراثت در دادسو انجام می شود. برای اطلاعات بیشتر لطفا با ما تماس بگیرید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *