تامین خواسته چک چیست؟

تأمین خواسته چک یکی از مهم‌ترین ابزارهای قانونی برای جلوگیری از انتقال اموال بدهکار و حفظ حقوق دارنده چک است. در بسیاری از پرونده‌ها، آگاهی از مهلت تأمین خواسته چک نقش تعیین‌کننده‌ای در موفقیت دعوا دارد؛ زیرا اگر این اقدام در زمان مناسب انجام نشود، امکان دسترسی به اموال خوانده دشوارتر خواهد شد.

از طرفی، بسیاری از افراد پیش از طرح دعوا می‌خواهند بدانند هزینه تأمین خواسته چک چقدر است و این درخواست تحت چه شرایطی پذیرفته می‌شود. بررسی مدارک لازم، زمان ثبت درخواست و آثار حقوقی صدور قرار تأمین خواسته، از نکاتی است که باید با دقت به آن توجه شود تا روند مطالبه وجه چک با مشکل مواجه نشود.

اگر درباره شرایط، مهلت‌ها یا هزینه‌های مربوط به تأمین خواسته چک سؤال دارید، دریافت مشاوره تخصصی و جلسه با وکیل چک دادسو می‌تواند به شما کمک کند تا این مسیر را سریع‌تر و مطمئن‌تر پیگیری کنید.

تامین خواسته چک

تامین خواسته برای چک یک مکانیسم قانونی است که به طلبکار این امکان را می‌دهد تا قبل از صدور حکم قطعی، اموال بدهکار را توقیف کند.

مشخص کردن مبلغ تامین خواسته در چک باعث می‌شود که بدهکار نتواند اموال خود را بفروشد یا منتقل کند و در نتیجه، طلبکار بتواند به ‌راحتی به حق خود برسد.

خواهان دعوا نیز می‌تواند تا قبل از صدور حکم قطعی، در هر مرحله از رسیدگی قضایی درخواست تامین خواسته برای چک را داشته باشد.

این اقدام حقوقی به‌ منظور تضمین اجرای حکم احتمالی دادگاه در صورت محکومیت بدهکار صورت می‌گیرد و از تضییع یا از بین رفتن اموال وی پیشگیری می‌کند.

قانونگذار نیز با توجه به اهمیت این موضوع، در ماده ۱۲۱ قانون آیین دادرسی مدنی، به صراحت به امکان توقیف اموال بدهکار به‌ عنوان یکی از روش‌های تامین خواسته برای چک اشاره کرده است.

همچنین، شرایط تامین خواسته چک نیز در ماده ۱۰۸ همین قانون مقر شده است.

بر‌ اساس این ماده، دادگاه مکلف است در صورتی ‌که دعوای طرح شده، مستند به سند رسمی باشد یا خواسته دعوا در معرض تضییع یا تفریط قرار داشته باشد، درخواست تامین خواسته خواهان را بپذیرد.

مطابق قانون، اگر فردی چک برگشتی داشته باشد، می‌تواند از دادگاه درخواست توقیف‌کردن اموال بدهکار را کند تا به طلب خود برسد.

دادگاه نیز مؤظف است این درخواست را بپذیرد و دستور توقیف‌کردن اموال بدهکار را صادر کند. البته، این ‌کار مستلزم پرداخت هزینه‌های قانونی توسط فرد طلبکار است.

به ‌عبارت دیگر، دارنده چک برگشتی می‌تواند با استناد به این سند تجاری، از دادگاه کمک بگیرد تا به حق خود برسد. اگر در مورد شرایط تامین خواسته چک سئالی دارید، می‌توانید از یک وکیل مشورت بگیرید.

هزینه تامین خواسته چک

هزینه‌های قانونی مرتبط با درخواست تامین خواسته برای مطالبه وجه چک چقدر است؟ باید بگوییم که این هزینه‌ها با توجه به عوامل مختلفی نظیر نوع دادخواست، ارزش چک و مراحل قانونی طی شده متغیر است:

• قانون آیین دادرسی مدنی به ‌منظور حفظ حقوق طلبکار در دعاوی چک، امکان توقیف اموال مدیون را پیش از صدور حکم قطعی فراهم کرده است. با این‌ حال، برای جلوگیری از تضییع حقوق مدیون، قانونگذار مقرر کرده است که صدور قرار تامین خواسته برای چک منوط به تعیین میزان خسارت احتمالی و به امانت گذاشتن (تودیع) آن توسط خواهان باشد.
• هزینه تامین خواسته چک به عوامل مختلفی از جمله تاریخ واخواست چک، صدور گواهی عدم پرداخت از سوی بانک و ثبت چک صیادی در سامانه صیاد بستگی دارد. اگر چک به ‌موقع واخواست شده و گواهی عدم پرداخت دریافت شده باشد، احتمال موفقیت در پیگیری قانونی بسیار بالا بوده و معمولاً نیازی به پرداخت هزینه تامین خواسته چک نیست.
• مطابق قانون تجارت و نظر نهایی و یکپارچه هیئت عمومی دیوان عالی کشور، برای توقیف‌کردن اموال کسی که چک او دیرتر از موعد قانونی برگشت خورده است، قاضی باید ابتدا از وی تضمینی بگیرد. این تضمین شامل پرداخت خسارتی است که امکان دارد به‌ دلیل این توقیف به فرد وارد شود و همچنین، هزینه‌های مربوط به این اقدام قضایی در نظر گرفته شود.
• هزینه تامین خواسته چک مبلغی است که دادگاه برای اطمینان از پرداخت بدهی تعیین می‌کند و مبلغ آن با توجه به شرایط پرونده متفاوت است. اگرچه معمولاً ۲۰ درصد مبلغ چک به ‌عنوان هزینه تامین خواسته در نظر گرفته می‌شود؛ اما این رقم ثابت نیست و دادگاه می‌تواند آن را تغییر دهد.
• بر ‌اساس قانون، پرداخت هزینه دادرسی برای طرح دعوای تامین خواسته در چک الزامی خواهد بود و مبلغ این هزینه، طبق بخشنامه صادره از سوی رئیس قوه قضاییه متغیر است. متغیر بودن هزینه دادرسی به عواملی همچون ارزش چک و سایر شرایط پرونده بستگی دارد.

شرایط تامین خواسته چک

در ادامه می‌خواهیم با شرایط تامین خواسته چک آشنا شویم. این شرایط عبارت‌اند از:

• ارائه تقاضای تامین خواسته پیش از طرح دعوی چک و پیش از صدور حکم قطعی برای مطالبه چک
• دریافت گواهی عدم پرداخت از بانک در مهلت مشخص‌شده

نمونه دادخواست تامین خواسته چک

برای مطالبه وجه چک برگشتی و تضمین پرداخت آن، باید دادخواستی تنظیم و به دادگاه صالح ارائه شود. این دادخواست اصطلاحاً دادخواست تامین خواسته چک نامیده می‌شود.

تنظیم صحیح و دقیق این دادخواست از اهمیت بالایی برخوردار است؛ چرا که می‌تواند در روند رسیدگی به پرونده و صدور حکم به نفع شما مؤثر باشد.

همچنین، با توجه به پیچیدگی‌های حقوقی و تشریفات قانونی مرتبط با این نوع دادخواست‌ها، توصیه می‌شود که برای تنظیم آن از یک وکیل دادگستری باتجربه در امور چک کمک بگیرید.

وکیل با توجه به جزئیات پرونده شما، دادخواستی جامع و مستند تهیه خواهد کرد که کلیه ادعاهایتان را به‌ طور کامل و دقیق بیان می‌کند و شانس موفقیت شما را در دادگاه نیز افزایش می‌دهد.

متن نمونه دادخواست تامین خواسته برای چک برگشتی به شرح زیر است:

ریاست محترم ………….

باسلام؛

احتراماً به استحضار می رساند اینجانب ………..، به‌موجب کپی مصدق، ……… فقره چک تقدیمی به شماره ……………. به تاریخ ………….، عهده بانک ……………. شعبه ………….، مبلغ……………… ریال از خوانده محترم طلبکارم.

متاسفانه، ایشان با وجود مراجعات مکرر و حلول اجل و سر رسید، از تادیه و پرداخت آن خودداری می‌کنند. فلذا به استناد مواد 198 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب و نیز ماده 310 قانون تجارت، رسیدگی و صدور حکم به محکومیت خوانده، به پرداخت مبلغ خواسته به میزان ………………… ریال، به انضمام کلیه خسارات قانونی و هزینه دادرسی در حق اینجانب را تقاضامندم. بدوا نیز، صدور قرار تامین خواسته چک و اجرای فوری آن، وفق بند ج از ماده 108 و 117 قانون مذکور، مورد تقاضاست.

تامین خواسته چک صیادی

از آنجایی که در حال حاضر از چک‌های صیادی استفاده می‌شود، تامین خواسته ضروری نیست.

در واقع، دارنده چک می‌تواند با گرفتن گواهی عدم پرداخت از بانک و داشتن کد رهگیری اقدام به مسدودی کارت‌ها و حساب‌های بانکی صادرکننده چک کند.

برای تامین خواسته چک صیادی می‌توانید تقاضای صدور اجراییه برای دریافت مبلغ چک را ثبت کنید. سپس، می‌توانید از طریق واحد اجرای احکام اقدام به توقیف‌کردن اموال بدهکار کنید.

جمع بندی

تامین خواسته چک ابزاری حقوقی است که در صورت برگشت خوردن چک به‌ دلیل نبود موجودی کافی در حساب صادرکننده آن، به‌ کار می‌آید.

دادگاه با درخواست تامین خواسته برای چک می‌تواند اموال منقول یا اموال غیر منقول بدهکار را توقیف کند تا از فروش یا انتقال آن‌ها جلوگیری شود.

برای درخواست تامین خواسته، ابتدا باید از بانک گواهی عدم پرداخت وجه چک را دریافت کنید. سپس، با مراجعه به دادگاه و ارائه مدارک لازم، می‌توان درخواست توقیف اموال بدهکار را مطرح کرد.

دادگاه پس از بررسی درخواست و مدارک، در صورت احراز شرایط قانونی، قرار تامین خواسته در چک را صادر خواهد کرد.

موسسه حقوقی دادسو با مشاور حقوقی و تیم تخصصی وکلای چک می‌تواند به شما اطمینان دهد که پرونده‌تان در زمینه انواع چک به بهترین شکل ممکن پیگیری می‌شود.

سؤالات متداول