پشت نویسی چک فرآیندی است که در آن دارنده چک، اطلاعات شخصی خود را به همراه دو امضا در پشت چک درج میکند.
این کار به عنوان یک تأییدیه رسمی عمل میکند. چک پشت نویسی شده به بانک تضمین میدهد فردی که چک را ارائه میدهد، همان شخصی است که در چک نام برده شده است.
اطلاعاتی نظیر نام، نام خانوادگی، آدرس و شماره تماس در چک پشت نویسی شده به بانک کمک میکند تا در صورت لزوم با دارنده چک ارتباط برقرار کند.
در صورتی که سؤال یا ابهامی در مورد متن پشت نویسی چک برای وصول دارید، وکیل چک مؤسسه حقوقی دادسو میتواند به شما کمک کند.
- توقیف حسابها و اموال بدهکار
- انتخاب مسیر کیفری یا حقوقی مطابق شرایط پرونده
- پیگیری توسط وکلای متخصص دعاوی چک
- مشاوره حقوقی رایگان، فقط با یک پیام
پشت نویسی چک چگونه است؟
این سؤال که پشت نویسی چک چگونه است؟ برای بسیاری از افراد پیش میآید. پشت نویسی چک یکی از مراحل مهم برای نقد کردن چک است.
با نوشتن اطلاعات شخصی و امضا در پشت چک، دارنده چک مسئولیت چک را پذیرفته و به بانک اجازه میدهد تا مبلغ چک را به حساب وی واریز کند.
عدم پشت نویس چک به صورت صحیح میتواند منجر به برگشت خوردن چک و احتمال شکایت چک برگشتی شود.
به طور کلی، دو هدف برای پشت نویس چک وجود دارد:
پشت نویسی با هدف انتقال چک
در پشت نویسی چک، دارنده چک با امضای پشت آن حق دریافت وجه چک را به شخص دیگری منتقل میکند.
بانک مؤظف است در موعد مقرر مبلغ چک را پرداخت کند. در صورت عدم وصول، بانک گواهی عدم پرداخت صادر خواهد کرد که به منزله مدرکی برای پیگیری حقوقی است.
ضمانت کردن صادرکننده و یا پشت نویسی قبلی چک
در نوع دوم چک پشت نویسی شده، فردی به عنوان ضامن عمل میکند. ضامن با امضای پشت نویس چک، تضمین میکند که در صورت عدم پرداخت چک توسط صادرکننده اصلی، خودش مسئول پرداخت خواهد بود.
این کار معمولاً برای افزایش اطمینان گیرنده چک یا برای ضمانت پرداخت چکهای قبلی انجام میشود.
نحوه پشت نویسی چک
اصلیترین نکته در پشت نویس چک، امضاء شخص انتقالدهنده است. همچنین، نام و نام خانوادگی شخص انتقالدهنده و گیرنده چک نیز باید ذکر شود.
برای انتقال چک از طریق پشتنویسی، تنها دارنده قانونی چک در زمان امضا مجاز است. اگر شخصی که چک در اختیار او نیست اقدام به پشتنویسی کند، انتقال صورت نگرفته و امضای او به منزله ضمانت چک خواهد بود.
به عبارت دیگر، شخص ثالث با امضای پشت نویس چک، مسئولیت پرداخت وجه را در صورت عدم پرداخت صادرکننده اصلی برعهده میگیرد.
مطابق قوانین، اگر شخصی که پشت چک را امضا میکند قصد خود را از امضا (نظیر انتقال یا ضمانت) به صراحت اعلام کند، اراده او مبنای تشخیص نوع ظهرنویسی خواهد بود.
در واقع، اگر در ظهر چک قید شود که امضا برای انتقال صورت گرفته، این عبارت به عنوان دلیل قانونی برای انتقال چک پذیرفته میشود.
در صورتی که فرد امضاکننده دارنده اصلی چک بوده و قصد خود را از امضا صراحتاً بیان نکرده باشد، به طور معمول این امضا به منزله انتقال چک تلقی میشود.
اگر شخص امضاکننده شخص ثالثی باشد و دارنده اصلی چک محسوب نشود، امضای وی به عنوان ضمانت در نظر گرفته میشود.
در شرایطی که هویت امضاکننده چک قابل احراز نباشد، طبق قاعده حقوقی، دارنده چک به عنوان دارنده اصلی شناخته شده و پشتنویسی آن به منزله انتقال حق مطالبه چک تلقی میشود.
نکته قابل توجه در مورد پشت نویس چک حامل
چکهای صیادی به منظور افزایش امنیت و شفافیت در تراکنشهای بانکی طراحی شدهاند. چک صیادی به نام شخص مشخصی صادر میشوند (در وجه حامل نیستند) و نیازی به پشتنویسی ندارند.
انتقال این نوع چک نیز باید از طریق سامانه صیاد انجام شود. به طور کلی، پشتنویسی چک بدون محدودیت است و امکان انتقال چندباره چک بین افراد مختلف وجود دارد.
امضا پشت چک حامل و غیرحامل به چه معناست؟
امضای صادرکننده روی چک علاوه بر تأیید صحت اطلاعات مندرج در چک، نشاندهنده اختیار دارنده چک برای دریافت وجه از بانک است.
این امضا به منزله یک دستور پرداخت از سوی صادرکننده به بانک محسوب میشود؛ اما نکاتی در این خصوص وجود دارد که در ادامه به آنها میپردازیم:
- فارغ از اینکه چک در وجه حامل صادر شده یا در وجه شخص خاصی تنظیم شده باشد، دارنده چک برای انتقال آن به فرد دیگر باید پشت آن را امضا کند. این عمل که به ظهرنویسی معروف است، انتقال کلیه حقوق و تعهدات ناشی از چک به شخص جدید را بهدنبال دارد.
- امضای ضمانت چک به معنی قبول مسئولیت پرداخت وجه چک در صورتی است که صادرکننده چک قادر به پرداخت آن نباشد. در واقع، ضامن با امضای پشت چک متعهد میشود که در صورت برگشت خوردن چک، وجه آن را به دارنده چک پرداخت کند.
- وقتی کسی پشت یک چک را امضا میکند و چیزی در مورد اینکه ضامن است یا چک را منتقل میکند ننوشته باشد، به این معنی است که او ضامن شده است.
چک را چند بار میتوان پشت نویسی کرد؟
در گذشته پشت نویس چکها هیچگونه محدودیت خاصی نداشت.
به این معنی که افراد میتوانستند چکها را به دفعات مختلف پشت نویسی کرده و آنها را به دیگران انتقال دهند؛ به شرطی که فضای کافی برای نوشتن اطلاعات و امضاها در پشت چک وجود داشته باشد.
این روش به طور گستردهای برای انتقال مالکیت چکها مورد استفاده قرار میگرفت. البته این عمل به گونهای بود که هر فرد با دریافت چک و پشت نویسی آن میتوانست آن را به شخص دیگری منتقل کند.
به همین دلیل، چکها در معاملات روزمره نقش مهمی داشتند.
آیا پشت نویسی چک ممنوع شده است؟
با تصویب تغییرات قانونی جدید در تاریخ بیستم آذر ۱۳۹۹، پشت نویس چکها به صورت سنتی لغو شده است.
طبق تبصره ۱ ماده ۲۱ مکرر قانون چک، پشت نویسی چکها به صورت فیزیکی دیگر مجاز نبوده و امکان انتقال چکها به روش قدیمی (پشت نویسی) برای چکهای جدید (چکهای صیادی) به کلی لغو شد.
این تغییرات به این معنا است که از این تاریخ به بعد، چکها فقط میتوانند از طریق سامانه بانک مرکزی و به صورت دیجیتال منتقل شوند و دیگر امکان انتقال فیزیکی آنها وجود ندارد.
برای پشت نویس چک، ظهرنویسی و انتقال آن به شخص دیگر باید به صورت الکترونیکی از سامانه صیاد اقدام کنید.
این اقدام به منظور ارتقای امنیت سیستم بانکی و جلوگیری از سوءاستفادههای احتمالی صورت گرفته است.
جمع بندی
پشت نویسی صحیح چک یک گام ضروری برای وصول وجه آن است. این فرآیند نهتنها هویت دارنده چک را تأیید میکند، بلکه به بانک اطمینان میدهد که چک بهدست شخص موردنظر رسیده است.
همچنین، در صورت بروز هرگونه مشکل یا اختلاف، متن پشت نویسی چک برای وصول میتواند بهعنوان مدرک قابلقبولی مورد استفاده قرار گیرد.
با اعتماد به تیم وکلای مجرب ما در مؤسسه حقوقی دادسو، تمامی مراحل پیگیری وصول چک برگشتی و سفته به صورت تخصصی و با سرعت انجام خواهد شد.
ما از تنظیم قراردادهای دقیق، متن پشت نویسی چک برای وصول تا وصول مطالبات در کنار شما هستیم تا بهترین نتیجه را در کمترین زمان ممکن کسب کنید.
سؤالات متداول
پشت نویسی چک چگونه است؟
پشت نویسی چک فرآیندی است که در آن دارنده چک، اطلاعات شخصی خود را به همراه دو امضا در پشت چک درج میکند. این کار به عنوان یک تاییدیه رسمی عمل کرده و به بانک تضمین میدهد فردی که چک را ارائه میدهد، همان شخصی است که در چک نام برده شده است.
آیا پشت نویسی چک الزامی است؟
پشت نویسی چک عملی است که در موارد خاصی مثل انتقال چک به شخص ثالث یا استفاده از آن بهعنوان ضمانت ضروری خواهد بود. این کار بهمنظور مشخص شدن انتقال مالکیت چک و تعهدات طرفین انجام میشود. با اینحال، چکهای در وجه حامل را میتوان بدون نیاز به پشت نویسی به شخص دیگری منتقل کرد.
هدف از پشت نویسی چک چیست؟
هدف از پشت نویسی چک، انتقال حقوق ناشی از چک به شخص دیگری است. این عمل میتواند با اهداف مختلفی از جمله واگذاری مالکیت چک، تضمین پرداخت وجه چک توسط صادرکننده یا ظهرنویسهای قبلی و یا اعطای وکالت به فرد دیگری برای وصول آن صورت گیرد.
آیا امضا در پشت نویسی چک ضروری است؟
مطابق قوانین تجارت، امضای انتقالدهنده بر روی پشت چک، شرط اساسی برای انتقال حقوق ناشی از چک به فرد دیگری است. نوشتن نام و نام خانوادگی گیرنده بدون امضا، فاقد اثر حقوقی بوده و انتقال مالکیت را محقق نمیسازد.
آیا پشت نویسی چک ممنوع شده است؟
طبق تبصره ۱ ماده ۲۱ مکرر قانون چک، پشت نویسی چکها دیگر مجاز نبوده و امکان انتقال چکها به روش قدیمی (پشت نویسی) برای چکهای جدید (چکهای صیادی) به کلی لغو شد.
