چک بدون تاریخ یکی از انواع چکهای تجاری است که در آن تاریخ صدور یا تاریخ پرداخت چک مشخص نمیشود.
در واقع، این نوع چکها برخلاف چکهای معمولی که تاریخ پرداخت مشخصی دارند، فاقد تاریخ درج شده هستند.
این موضوع میتواند برای افراد صادرکننده یا دریافتکننده چک مشکلاتی ایجاد کند؛ زیرا در صورت عدم پرداخت وجه، پیگیریهای قانونی و اجرایی آن با چکهای دارای تاریخ متفاوت خواهد بود.
حال این سؤال برای بسیاری مطرح میشود که چک بدون تاریخ چه حکمی دارد؟ در این مقاله به بررسی جزئیات، نکات حقوقی و تفاوتهای چک بدون تاریخ با دیگر انواع چکها میپردازیم.
برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد قانون جدید چک بدون تاریخ و پاسخ داد نبه سؤالاتی نظیر چک بدون تاریخ چه حکمی دارد، میتوانید از وکیل چک مؤسسه حقوقی دادسو مشاوره دریافت کنید.
- توقیف حسابها و اموال بدهکار
- انتخاب مسیر کیفری یا حقوقی مطابق شرایط پرونده
- پیگیری توسط وکلای متخصص دعاوی چک
- مشاوره حقوقی رایگان، فقط با یک پیام
آیا چک بدون تاریخ اعتبار دارد؟
چک شامل انواع مختلفی از جمله چک صیادی، بین بانکی، تضمینی و … است.
مواردی نظیر کلمه چک، محل صدور، نام بانک و شعبه، مبلغ به حروف و عدد، شماره حساب جاری صاحب حساب، نام و نام خانوادگی صاحب حساب جاری، امضای صاحب حساب و تمبر مالیاتی روی چک درج میشود.
یکی از اساسیترین ارکان که باید در چکهای مختلف قید شود، تاریخ چک است.
بدین ترتیب، با توجه به ماده ۳۱۱ قانون تجارت: در چک باید محل و تاریخ صدور قید شده و به امضای صادر کننده برسد. پرداخت وجه نباید وعده داشته باشد.
در نتیجه، برای پاسخ به این سؤال که آیا چک بدون تاریخ اعتبار دارد، باید بگوییم که بر اساس ماده ۳۱۱ قانون تجارت، تاریخ از مهمترین ارکان چک است.
از سوی دیگر، به علت اینکه ضمانت اجرایی برای ماده ۳۱۱ قانون تجارت تعیین نشده است، پس نمیتوان چک بدون تاریخ را فاقد اعتبار دانست.
از نظر قانون، سفته بدون تاریخ فاقد اعتبار قانونی خواهد بود، اما در قانون به صراحت چک بدون تاریخ فاقد اعتبار خوانده نشده است.
در مجموع، قبل از ارائه چک بدون تاریخ به بانک و اجرا گذاشتن آن، صاحب چک باید خود تاریخ را در چک درج کند؛ زیرا در صورت عدم وجود تاریخ، چک از طرف بانک وصول نمیشود.
قانون چک بدون تاریخ چیست؟
برای پاسخ دادن به قانون چک بدون تاریخ چیست، باید به سراغ ماده ۳۱۱ قانون تجارت برویم.
همانطور که در بخش فوق بیان کردیم، مطابق ماده ۳۱۱ قانون تجارت، درج تاریخ و محل صدور چک از مهمترین ارکان روی چک محسوب میشوند.
همچنین، بر اساس ماده ۱۳ قانون صدور چک: در صورتی که ثابت شود چک بدون تاریخ صادر شده یا تاریخ واقعی صدور چک مقدم بر تاریخ مندرج در متن چک باشد، صادرکننده چک قابل تعقیب کیفری نیست.
بدین ترتیب و با استناد به این ماده قانونی، چک بدون تاریخ فاقد ضمانت اجرای کیفری است و شامل شکایت کیفری چک نمیشود. این نوع چک فقط از طریق دادگاه حقوقی قابل پیگیری خواهد بود.
نحوه وصول چک بدون تاریخ
بر اساس قانون جدید چک بدون تاریخ، چک بانکی زمانی وصول میشود که چک هیچگونه خط خوردگی نداشته باشد و همه ارکان چک به صورت صحیح، دقیق و خوانا پر شده باشند.
چک بدون تاریخ نیز از نظر قانون معتبر بوده و صاحب چک برای وصول باید تاریخ را روی چک درج کند.
توجه داشته باشید که اگر صاحب چک برای وصول چک بدون تاریخ به بانک مراجعه کند و موجودی حساب صادرکننده کمتر از میزان مبلغ یا فاقد موجودی باشد، صاحب چک حق پیگیری کیفری برای صدور چک بلامحل را ندارد.
اجرا گذاشتن چک بدون تاریخ به چه صورت است؟
در ادامه بررسی چک بدون تاریخ چه حکمی دارد، به نحوه اجرا گذاشتن این نوع چکها میرسیم. برای اجرا گذاشتن چک بدون تاریخ ابتدا باید صاحب چک، تاریخ را در چک قید کند.
سپس، بعد از درج تاریخ میتواند با استفاده از روشهای زیر برای اجرا گذاشتن چک اقدام کند:
اجرای چک از طریق طرح دعوی حقوقی
صاحب چک در روش طرح دعوی حقوقی باید بعد از دریافت گواهی عدم پرداخت چک از بانک، به یکی از شعب خدمات قضایی مراجعه کرده و درخواست خود مبنی بر مطالبه وجه چک را تنظیم کند.
سپس، گواهی عدم پرداخت چک و کپی چک را ضمیه دادخواست خود کند.
صاحب چک در روش طرح دعوی حقوقی علاوه بر تقاضای پرداخت مبلغ چک بدون تاریخ، حق مطالبه هزینههای دادرسی و خسارات مربوطه از صادرکننده چک و ظهرنویسان را نیز دارد.
به اجرا گذاشتن چک از طریق اداره ثبت
مراجعه به اداره ثبت یک روش دیگر برای اجرا گذاشتن چک بدون تاریخ است. در این روش، صاحب چک به بانک مراجعه کرده و گواهی عدم پرداخت چک بدون تاریخ را دریافت میکند.
در مرحله بعد با ارائه مدارک لازم نظیر چک و گواهی عدم پرداخت به اداره ثبت، درخواست صدور اجرائیه را مطالبه خواهد کرد.
بعد از ابلاغ اجرائیه به صادرکننده چک، آن شخص باید ظرف مدت ۱۰ روز برای پرداخت مبلغ موجود در چک اقدام کند.
در صورت عدم پرداخت وجه در مدت تعیین شده، صاحب چک میتواند دادخواست خود مبنی بر توقیف اموال چک برگشتی و فروش اموال او را به اداره ثبت بدهد.
اجرای مستقیم چک صیاد از طریق دادگاه حقوقی
روش سوم در مورد چک صیادی بدون تاریخ است.
اگر حساب صادرکننده در تاریخ وصول چک فاقد موجودی یا کسری موجودی باشد، بانک گواهی عدم پرداخت چک را صادر و اطلاعات چک را در سامانه چکهای برگشتی بانک مرکزی ثبت میکند.
در ادامه، کد رهگیری دریافتی روی گواهی عدم پرداخت چک صیادی بدون تاریخ درج شده و صاحب چک به یکی از شعب خدمات قضایی مراجعه میکند.
دارنده چک با ارائه چک برگشتی و گواهی عدم پرداخت، خواستار صدور اجرائیه میشود.
در نهایت، بعد از درخواست صدور اجرائیه و ارجاع پرونده به دادگاه، قانونگذار پرونده را بررسی کرده و اجرائیه را صادر میکند. صادرکننده چک صیادی بدون تاریخ ۱۰ روز مهلت دارد تا بدهی خود را پرداخت کند.
اگر صادرکننده چک صیادی بدون تاریخ در این مدت بدهی خود را پرداخت نکند، به درخواست صاحب چک، حکم جلب و توقیف اموال صادرکننده برای وصول مبلغ چک اجرا میشود.
تفاوت چک بدون تاریخ و چک وعدهدار
چک وعدهدار به چکی گفته میشود که تاریخ پرداخت آن به آینده موکول میشود. به عبارت دیگر، فرد صادرکننده چک مدت دار وعده میدهد که مبلغ آن را در تاریخی مشخص پرداخت کند.
طبق ماده ۳۱۱ قانون تجارت، صدور چک وعدهدار نهی شده است.
با این حال، قانونگذار در ماده ۱۱ قانون صدور چک، چک وعدهدار را معتبر دانسته و میگوید که از اعتبار قانونی برخوردار است؛ اما ضمانت اجرایی کیفری ندارد.
در واقع، اگر صاحب چک در زمان معین وجه آن را پرداخت نکند، به طور مستقیم تحت پیگرد کیفری قرار نخواهد گرفت.
چک بدون تاریخ نیز نوعی چک است که تاریخ آن به دلایلی ذکر نمیشود. از لحاظ قانونی، چک بدون تاریخ همانند چکهای دیگر معتبر است و برای صادرکننده آن تعهدات مالی ایجاد میکند.
با این حال، نکته مهم این است که این نوع چک فاقد ضمانتهای اجرایی کیفری است. به عبارت دیگر، اگر صاحب چک بدون تاریخ آن را پرداخت نکند، نمیتوان بهطور مستقیم او را تحت تعقیب قضائی قرار داد.
بدین ترتیب، این چکها از لحاظ قانونی دارای اعتبار هستند؛ اما در صورت بروز مشکل امکان پیگیری قضائی پیچیدهتری وجود دارد.
در نتیجه، تفاوت اصلی میان چک بدون تاریخ و چک وعدهدار در این است که چک وعدهدار برای پرداخت در آینده تنظیم میشود و فاقد ضمانت اجرایی کیفری است.
در حالی که چک بدون تاریخ از نظر قانونی معتبر است؛ ولی تحت شرایط خاصی ضمانتهای اجرایی آن محدود میشود.
جمع بندی
چک بدون تاریخ یکی از انواع چکها است که از نظر قانونی معتبر است؛ اما فاقد ضمانت اجرایی کیفری خواهد بود.
در حالی که چکهای وعدهدار ممکن است تاریخ پرداخت مشخصی داشته باشند و همین طور از ضمانت اجرایی محدودتری برخوردار باشند؛ چک بدون تاریخ به دلیل نبود تاریخ پرداخت دقیق، پیچیدگیهایی را در پیگیری قضائی ایجاد میکند.
اگرچه این نوع چکها از نظر اعتبار مالی مشکلی ندارند؛ اما برای اطمینان از وصول بهموقع وجه و جلوگیری از مشکلات قانونی، بهتر است تاریخ دقیق در زمان صادر کردن چک ذکر شود.
اگر در مورد چکهای بدون تاریخ به مشاوره نیاز دارید یا با سؤالاتی مانند قانون جدید چک بدون تاریخ روبرو هستید، مشاور حقوقی مؤسسه دادسو آماده است تا شما را در این زمینه راهنمایی کند.
سؤالات متداول
چک بدون تاریخ چیست؟
چک بدون تاریخ یکی از انواع چکهای تجاری است که در آن تاریخ صدور یا تاریخ پرداخت چک مشخص نمیشود. در واقع، این نوع چکها برخلاف چکهای معمولی که تاریخ پرداخت مشخصی دارند، فاقد تاریخ درج شده هستند.
آیا چک بدون تاریخ اعتبار دارد؟
بله؛ چک بدون تاریخ نیز مانند سایر چکهای بانکی دارای اعتبار اسناد لازم الاجرا است.
آیا چک بدون تاریخ کیفری است؟
خیر؛ با توجه به ماده ۱۱ قانون صدور چک، چک بدون تاریخ ضمانت اجرای کیفری ندارد.
آیا برای وصول چک بدون تاریخ میتوان اقدام قانونی کرد؟
بله؛ برای وصول چک بدون تاریخ میتوان اقدام قانونی انجام داد؛ اما پیگیری قضائی آن ممکن است با چکهای دارای تاریخ تفاوتهایی داشته باشد. این نوع چکها فاقد ضمانت اجرائی کیفری هستند.
