ثبت طلاق در شناسنامه یکی از مهمترین مراحل قانونی پس از طلاق تفاهمی یا یک طرفه است که هم برای زوجین و هم برای مراجع قانونی، اهمیت بسیاری دارد.
مهر طلاق در شناسنامه، علاوه بر اینکه به عنوان یک سند رسمی وضعیت ازدواج و طلاق افراد را مشخص میکند، از نظر قانونی نیز ضرورت دارد.
در صورتی که طلاق در شناسنامه ثبت نشود، امکان ایجاد مشکلات حقوقی برای فرد در آینده وجود دارد و برای افرادی که از ثبت طلاق در شناسنامه خودداری کنند، مجازاتهایی نظیر حبس تعزیری و جزای نقدی در نظر گرفته شده است.
به همین دلیل، تمامی افراد پس از صدور دادنامه طلاق، باید نسبت به ثبت آن در شناسنامه خود اقدام کنند. در این راستا، مؤسسه حقوقی دادسو با ارائه مشاوره و خدمات حقوقی میتواند شما را در فرآیند ثبت طلاق و دیگر امور حقوقی یاری رساند.
الزام ثبت طلاق در شناسنامه
ثبت طلاق در شناسنامه توسط زوجین یک اقدام قانونی و ضروری به حساب میآید و سرپیچی از آن، مجازات به دنبال دارد. طبق ماده 20 قانون حمایت خانواده ثبت نکاح دائم در شناسنامه الزامی است.
علاوه بر این، ثبت فسخکردن نکاح و طلاق، رجوع بعد از طلاق و بطلان نکاح نیز ضرورت دارد. برای ثبت طلاق در شناسنامه، زوجین باید مدارک لازم را تهیه کرده و به دفاتر ثبت طلاق مراجعه میکنند.
لزوم ثبت طلاق در شناسنامه تا حدی است که انجامندادن آن، مجازاتهایی در پی دارد. اگر فردی خطبه طلاق بخواند اما آن را در دفاتر رسمی ثبت نکند، به پرداخت جریمه نقدی یا تحمل حبس تعزیری محکوم میشود. ضمن آنکه الزاماً باید به ثبت طلاق در دفاتر مربوطه نیز اقدام کند.
مقدمات ثبت طلاق در شناسنامه
قبل از اقدام به ثبت طلاق در دفاتر رسمی باید اجازه دادگاه خانواده را بگیرید؛ در نتیجه، اولین قدمی که برای طلاق باید برداشته شود، نوبت گرفتن در سامانه تصمیم است.
زمانی که در این سامانه ثبت نام کنید، نوبت جلسات مشاوره پیش از طلاق برای شما رزرو میشود. ابتدا باید در این جلسات شرکت کنید. پس از اتمام جلسات، اگر همچنان تمایل به طلاق داشته باشید، نوبت به مرحله بعدی میرسد.
در مرحله بعدی باید دادخواست طلاق از جانب مرد یا زن یا به صورت توافقی در دفتر خدمات قضایی ثبت شود تا به دادگاه ارجاع گردد.
پس از آن، دادگاه خانواده به درخواست طلاق رسیدگی میکند و پیش نیازهای آن انجام میشود که شامل مشاوره یا ارجاع به داوری است.
در نهایت، اگر تمامی این مقدمات طی شود و رسیدگی به دادخواست طلاق به اتمام برسد، حکم طلاق صادر خواهد شد. پس از دریافت حکم طلاق، میتوانید آن را در شناسنامه ثبت کنید.
مراحل ثبت طلاق در شناسنامه
مراحل ثبت طلاق در شناسنامه به صورت زیر است:
- گرفتن اجازه مخصوص دادگاه خانواده: اگر دادخواست طلاق از طرف زن باشد و دادگاه با آن موافقت کند، حکم طلاق صادر میشود. در صورتی که دادخواست طلاق از سوی مرد یا به صورت توافقی باشد، گواهی عدم سازش صادر خواهد شد.
- تحویل مدارک لازم به دفتر ازدواج و طلاق: دومین قدم، تهیه مدارک لازم و بردن آن به یکی از دفاتر ازدواج و طلاق است. توجه داشته باشید که گواهی عدم سازش تنها 3 ماه و حکم طلاق تا 6 ماه اعتبار دارد. اگر از این زمان بگذرد، نیاز است دوباره گواهی از دادگاه گرفته شود.
- گرفتن نوبت از دفتر طلاق و مراجعه به آن: در قدم سوم، از یک دفتر رسمی ازدواج و طلاق نوبت گرفته و در زمان مقرر شده به آنجا مراجعه کنید. در دفتر، برگههای لازم را پر کرده و اسناد مربوط به طلاق را امضا میکنید.
- دریافت شناسنامه و سند طلاق از محضر: در آخرین مرحله نیز هنگامی که طلاق در شناسنامه هر دو فرد ثبت شد، شناسنامه و سند طلاق را تحویل میگیرید.
مدارک مورد نیاز برای تحویل به دفتر طلاق
مهمترین مدارکی که هنگام مراجعه به محضر باید با خود به همراه داشته باشید، عبارتاند از:
- اصل سند ازدواج یا رونوشت آن
- حکم طلاق و گواهی عدم سازش
- شناسنامه و کارت ملی هر دو طرف به همراه کپی آنها
- گواهی عدم بارداری برای خانمها به جز خانمهای یائسه و دوشیزگان
- معرفی دو نفر شاهد عادل
- پرداخت هزینههای قانونی محضر با توجه به تعرفه ثبت ازدواج و طلاق
مجازات عدم ثبت طلاق در شناسنامه
در قانون حمایت خانواده مصوب سال 1391، حکم طلاق بدون ثبت در شناسنامه جرم انگاری شده و برای مردان مجازات در نظر گرفته شده است. طبق ماده 49 قانون حمایت از خانواده مجازات ثبت نکردن طلاق در شناسنامه برای مردان به شرح زیر است:
«اگر مردی بدون ثبت در دفاتر رسمی به ازدواج دائم، طلاق یا فسخکردن نکاح اقدام یا پس از رجوع، تا یک ماه از ثبت آن خودداری یا در مواردی که ثبت نکاح موقت الزامی است، از ثبت آن امتناع کند، ضمن الزام به ثبت واقعه، به پرداخت جزای نقدی درجه پنج یا حبس تعزیری درجه هفت محکوم میشود. این مجازات در مورد مردی که از ثبت انفساخ نکاح و اعلام بطلان نکاح یا طلاق استنکاف کند نیز مقرر است.»
فرآیند ثبت طلاق چقدر زمان میبرد؟
هر چند در هیچ پرونده حقوقی و کیفری نمیتوان به طور دقیق زمان آن را مشخص کرد؛ اما به طور میانگین، از زمان تنظیم دادخواست طلاق تا ثبت طلاق در شناسنامه حداقل 5 ماه زمان میبرد.
در صورت غیرتوافقی بودن طلاق، این مدت زمان میتواند بیشتر شود. در فرآیند طلاق گرفتن، حداقل 6 جلسه مشاوره اجباری در مراکز بهزیستی برگزار میشود که ممکن است تا چند هفته زمان ببرد.

جمع بندی
ثبت طلاق در شناسنامه نه تنها یک الزام قانونی است، بلکه برای جلوگیری از مشکلات حقوقی و مجازاتهای احتمالی باید در سریعترین زمان ممکن انجام شود.
نخوردن مهر طلاق در شناسنامه طلاق میتواند عواقب سنگینی نظیر حبس تعزیزی یا جزای نقدی برای فرد به همراه داشته باشد.
شما میتوانید برای انجام درست و سریع این فرآیند، از خدمات تخصصی مؤسسه حقوقی دادسو استفاده کنید تا تمامی مراحل به طور قانونی و بدون دغدغه طی شود.
سؤالات متداول
ثبت طلاق در شناسنامه به چه مدارکی نیاز دارد؟
برای ثبت طلاق در شناسنامه به اصل سند ازدواج، حکم طلاق و شناسنامه و کارت ملی زوجین نیاز است.
آیا برای ثبت طلاق در شناسنامه محدودیت زمانی وجود دارد؟
بله، اگر دادخواست طلاق از سمت زن داده شده و دادگاه خانواده حکم طلاق صادر کرده باشد، تنها 6 ماه فرصت برای ثبت آن وجود دارد. اگر دادخواست به صورت توافقی یا از سمت مرد بوده و دادگاه گواهی عدم سازش صادر کرده باشد، این گواهی تا 3 ماه اعتبار دارد.
آیا طلاق در شناسنامه جدید ثبت میشود؟
بله، به منظور عدم سوءاستفاده، مهر طلاق ثبت میشود. فقط در صورتی که زوجه باکره باشد یا در ازدواج دوم زوجه اگر همسر فعلی در جریان باشد، امکان حذف طلاق در شناسنامه وجود دارد.
عدم ثبت طلاق در شناسنامه چه مجازاتی دارد؟
ثبت نکردن طلاق در شناسنامه مجازاتی نظیر حبس تعزیری و جزای نقدی دارد.
طلاق آخرین راه حل برای حل مشکلات زندگی مشترک است. لطفا قبل از اینکه به صورت جدی به طلاق فکر کنید با مشاور خانواده مشورت نمایید. در صورتی که تصمیم شما قطعی است، همکاران ما در دادسو راهنماییتان می کنند.
