در اکثر معاملهها از قردادها و عقود کتبی استفاده میشود. گاهی نیز پیش میآید که معامله به صورت شفاهی انجام میشود؛ اما اعتبار معامله شفاهی چقدر است؟
اعتبار معامله شفاهی را میتوان با استفاده از مدارکی همچون شهادت شهود، اقرار طرفین، پیامکهای موجود و … اثبات کرد.
شما میتوانید برای کسب اطلاعات بیشتر در زمینه بیع شفاهی در قانون مدنی، از مشاوره حقوقی تخصصی با کارشناسان مؤسسه دادسو بهره ببرید.
بیع شفاهی در قانون مدنی چیست؟
عقد شفاهی نوعی قرارداد غیرمکتوب است که با تبادل الفاظ میان طرفین قرارداد شکل گرفته باشد.
بر اساس ماده 10 قانون مدنی، قراردادهای خصوصی نسبت به کسانی که آنها را تدوین کردهاند، نافذ است.؛ در صورتی این تأثیرگذاری وجود دارد که طرفین قراردادها صراحتاً مخالف قانون نباشند.
آیا قرارداد شفاهی معتبر است؟
با توجه به اینکه قراردادهای شفاهی به سهولت قراردادهای کتبی قابل استناد نیستد، این سؤال مطرح میشود که آیا قرارداد شفاهی معتبر است؟
قوانین مختلفی برای بررسی اعتبار معامله شفاهی وجود دارد. نمونه آن ماده 7 قانون کار است که اعلام میکند قرارداد شفاهی کار یکی از اشکال معتبر و صحیح قرارداد محسوب میشود.
عواملی که اعتبار این نوع معامله را در دادگاه تحت الشعاع قرار میدهند، عبارتاند از:
نافذ بودن قرارداد شفاهی در قانون مدنی
برخلاف تصور عموم مبنی بر اعتبار محرز معاملات کتبی و سند رسمی، معاملههای شفاهی که در زندگی کاری روزمره با آنها مواجه میشویم، مثل معاملات در زنجیره تأمین فروشگاهها، از نظر دادگاه معتبر هستند؛ البته در صورتی که بر طرفین قرارداد نفوذ داشته باشند.
نحوه اثبات قرارداد شفاهی در دادگاه
عامل دیگری که به تعیین اعتبار معاملات شفاهی در دادگاه کمک میکند، راههای مختلف ثابت کردن اعتبار قراردادهای شفاهی است.
برای مثال، شهادت شهود، سوگند خوردن طرفین قرارداد، اقرار ضمنی طرفین، اسناد معمولی مانند پیامکهای رد و بدل شده و سایر ادلههای موجود برای اثبات اعتبار معامله شفاهی کاربرد دارند.
اثبات قرارداد شفاهی با سوگند
اگر ادله محکمه پسندی برای اثبات اعتبار قرارداد شفاهی موجود نباشد و طرف دعوا منکر وجود معاملهای شفاهی شود، سوگند خوردن به عنوان ادله اثبات دعوی کاربرد خواهد داشت.
در حقیقت، خوانده باید بر نبود هیچ گونه حقی برای خواهان سوگند بخورد؛ اما در صورت استنکاف این موضوع، قرارداد شفاهی و بر حق بودن خواهان تأیید خواهد شد.
اثبات قرارداد شفاهی با علم قاضی
راه دیگر تکیه بر علم و تجربه قاضی است. میتوان گفت که علم قاضی بالاتر از هر ادلهای است. قاضی با توجه به ادله موجود و شرایط پرونده نسبت به وقوع قرارداد شفاهی آگاه خواهد شد. سپس نظر نهایی را درباره اعتبار معامله شفاهی ذکر خواهد کرد.
اثبات قرارداد شفاهی با اقرار شهود
پس از این که دادخواست اثبات قرارداد شفاهی خواهان به ثبت رسید، خوانده در دادگاه حاضر میشود. او درباره وقوع و وجود قرارداد شفاهی بین خود و خواهان اقرار خواهد کرد. با اقرار خواهان، دیگر نیازی به سایر راههای اثبات اعتبار معامله شفاهی در دادگاه نیست.
اثبات قرارداد شفاهی با شهادت شهود
افرادی که هنگام عقد قرارداد شفاهی حاضر بودهاند و به آنها شهود میگویند، در دادگاه حاضر میشوند و درباره وقوع آن معامله شفاهی شهادت میدهند.
اشکالات موجود در قراردادهای شفاهی
اشکالاتی که در قراردادهای شفاهی وجود دارند، به فراموش کردن برخی مفاد قرارداد مربوط میشوند. فراموش کردن برخی شروط معامله شفاهی باعث ایجاد نقص در اجرای آن معاملات خواهد شد. به همین دلیل توصیه میشود که معاملات شفاهی مکتوب شوند.
جمع بندی
در این مطلب از مؤسسه حقوقی دادسو شما را با مفهوم عقد قرارداد شفاهی و روشهایی آشنا کردیم که به اثبات اعتبار معامله شفاهی در دادگاه کمک خواهند کرد. سوگند، اقرار، شهادت دادن در دادگاه و علم قاضی از جمله این روشها هستند.
در دعوای قراردادهای شفاهی به دلیل اینکه اثبات موضوع به قاضی و دادگاه کمی دشوار است به شما پیشنهاد میکنیم از کمک یک وکیل متخصص استفاده کنید. در صورتی که به یک وکیل دادگستری نیاز دارید، میتوانید با مشاورین حقوقی دادسو در ارتباط باشید.
سؤالات متداول
قرارداد شفاهی در قانون مدنی چیست؟
قرارداد شفاهی به معاملهای گفته میشود که مکتوب نبوده و به صورت شفاهی بین طرفین انجام شده است.
آیا قرارداد شفاهی معتبر است؟
در صورتی که بتوان انعقاد قرارداد شفاهی را با مدارکی مانند شهادت شهود، پیامکهای رد و بدلشده و … ثابت کرد، در دادگاه معتبر بوده و قابل استناد است.
چگونه میتوان اعتبار معامله شفاهی را در دادگاه ثابت کرد؟
روشهایی مانند سوگند خوردن، اقرار کردن، شهادت دادن و استفاده از علم قاضی به این کار کمک خواهند کرد.
اشکالات موجود در قراردادهای شفاهی چیست؟
شفاهی بودن قرارداد، چیزی از نافذ بودن آن کم نمیکند، اما طرفین ممکن است به خاطر فراموش کردن بعضی از مفاد معامله، در اجرای کامل آن با مشکل مواجه شوند.
