طلاق توافقی یکی از انواع طلاق است که در آن، زوجین هر دو تمایل به جدایی دارند. در این نوع طلاق، زوجین باید در مورد شرایط جدایی مانند مسائل مالی به توافق برسند.
با توجه به پیچیده و زمانبر بودن طلاق توافقی، زوجین می‌توانند از یک وکیل طلاق توافقی برای پیشبرد پرونده کمک بگیرند. توجه داشته باشید که هر نوع توافقی برای دادگاه قابل قبول است. از مهم‌ترین مسائل مطرح در این نوع طلاق می‌توانیم به توافق بر سر مهریه، نفقه، اجرت المثل، حضانت فرزندان و … اشاره کنیم.
اگر نیاز به مشاوره دارید، کارشناسان ما در مؤسسه حقوقی دادسو آماده ارائه مشاوره تخصصی حقوقی به شما هستند.
- انجام مراحل طلاق توافقی و حق طلاق
- بدون حضور زوجین در هیچ مرحله‌ای
- توسط وکلای متخصص طلاق و خانواده
- بین 20 تا 60 روز کاری
- پرداخت اقساطی بدون سود و ضامن
- مشاوره رایگان در واتساپ و تلگرام
طلاق توافقی چیست و در چه شرایطی انجام می‌شود؟
طلاق توافقی که گاهی در گفت‌وگوهای روزمره طلاق تفاهمی نیز نامیده می‌شود، نوعی از طلاق است که زن و شوهر هر دو با جدایی موافق‌اند و پیش از اقدام، درباره مسائل مالی و غیرمالی زندگی مشترک تصمیم می‌گیرند. بنابراین طلاق تفاهمی و طلاق توافقی تفاوتی با یکدیگر ندارند و هر دو به یک شیوه جدایی اشاره می‌کنند. توافقنامه طلاق توافقی می‌تواند شامل مهریه، نفقه، اجرت‌المثل، جهیزیه، حضانت و نفقه فرزند و نحوه ملاقات با او باشد.
طلاق زمانی به‌صورت توافقی انجام می‌شود که رضایت هر دو نفر وجود داشته باشد و توافق‌های آن‌ها به‌صورت دقیق و مکتوب به دادگاه ارائه شود. توافق درباره فرزند نیز باید با مصلحت او سازگار باشد. اگر یکی از زوجین با اصل جدایی یا شرایط آن موافق نباشد، ادامه مسیر به‌صورت طلاق توافقی امکان‌پذیر نیست و متقاضی باید از روش قانونی دیگری برای طلاق اقدام کند.
| موضوع | خلاصه مهم سال ۱۴۰۵ | نکته کلیدی در مورد طلاق توافقی |
|---|---|---|
| طلاق توافقی یعنی چه؟ | جدایی با رضایت کامل زوجین + توافق روی همه مسائل (مهریه، حضانت، نفقه) | کم‌دردسرترین روش طلاق |
| شرایط طلاق توافقی | رضایت دوطرفه + توافق کتبی + مشاوره اجباری | بدون توافق هرکدام → ممکن نیست |
| مراحل | توافق زوجین ← ارجاع به مشاوره خانواده ← ثبت دادخواست و رسیدگی دادگاه ← صدور گواهی عدم امکان سازش ← ثبت طلاق در دفترخانه | ۴–۶ جلسه مشاوره اجباری در صورت نداشتن وکیل |
| مدت زمان | با وکیل: ۲۰–۶۰ روز بدون وکیل: ۶–۹ ماه با این حال مدت زمان طلاق توافقی ثابت نیست و به شرایط پرونده بستگی دارد. | تسریع در روند پرونده با وجود وکیل |
| مهریه | هر توافقی ممکن است: بخشش کامل / نصف مهریه / اجرای کامل یا جایگزین آن | باید در سند رسمی ثبت شود |
| حضانت فرزند | طبق توافق (در نظر داشتن مصلحت فرزند) – معمولاً تا ۷ سال با مادر | نفقه فرزند با پدر (قابل توافق) |
| هزینه | دادخواست + مشاوره + آزمایش + دفترخانه | کمتر از طلاق یک‌طرفه |
فیلد های "*" اجباری هستند
شرایط طلاق توافقی چیست؟
چجوری طلاق توافقی بگیریم؟ اولین شرط طلاق توافقی این است که آقا و خانم هر دو موافق طلاق باشند. بعد از توافق برای طلاق، آقا و خانم باید روی مواردی از زندگی مشترک مثل مهریه، جهیزیه، نفقه و حضانت کودک به صورت کتبی و امضا شده به توافق برسند.
یکی از مهم‌ترین موارد که در شرایط طلاق توافقی باید بدانید این است که هر توافقی که آقا و خانم در مورد موارد زندگی مشترک داشته باشند، قابل انجام است. اما اجرای این توافق‌ها به رعایت مقررات قانونی و در موضوع فرزندان، مصلحت کودک وابسته است.
به طور مثال، زن و شوهر می‌توانند توافق کنند که مهریه کامل بخشیده شده یا کامل پرداخت شود یا فقط بخشی از آن پرداخت گردد.
مشاور شما در خدمات حقوقی
مشاور شما در خدمات حقوقی
مشاور شما در خدمات حقوقی
مشاور شما در خدمات حقوقی
برای طلاق توافقی از کجا شروع کنیم؟
برای طلاق توافقی چه باید کرد؟ اولین اقدام برای طلاق توافقی، رسیدن به توافق کامل درباره اصل جدایی و موضوعاتی مانند مهریه، نفقه، اجرت‌المثل، جهیزیه، حضانت، ملاقات و نفقه فرزند است. بهتر است این موارد پیش از شروع فرایند به‌صورت دقیق و مکتوب مشخص شوند؛ زیرا توافق‌های زوجین مبنای رسیدگی دادگاه و صدور گواهی عدم امکان سازش قرار می‌گیرند.
پس از نهایی‌شدن توافق‌ها، مراحل کلی طلاق توافقی به ترتیب زیر انجام می‌شود:
- آماده‌کردن مدارک: شناسنامه، کارت ملی، سند ازدواج و توافقنامه زوجین باید آماده شود.
- ثبت‌نام در سامانه مسیر: زوجینی که شخصاً اقدام می‌کنند، باید در سامانه به آدرس masir.23055.ir ثبت‌نام کرده و مرکز مشاوره خانواده را انتخاب کنند.
- شرکت در جلسات مشاوره: پس از انجام جلسات و اصرار زوجین بر جدایی، نتیجه مشاوره برای ادامه فرایند صادر می‌شود.
- ثبت دادخواست طلاق توافقی: دادخواست از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت و به دادگاه خانواده ارسال می‌شود.
- رسیدگی در دادگاه: دادگاه توافق‌های زوجین و نتیجه مشاوره را بررسی کرده و در صورت فراهم‌بودن شرایط، گواهی عدم امکان سازش صادر می‌کند.
- ثبت طلاق در دفترخانه: زوجین باید گواهی عدم امکان سازش و مدارک لازم را در مهلت قانونی به دفترخانه ارائه دهند تا صیغه طلاق جاری و جدایی به‌صورت رسمی ثبت شود. برای ثبت طلاق، وضعیت بارداری زوجه باید مطابق مقررات قانونی مشخص شود. براساس ماده ۳۱ قانون حمایت خانواده، ارائه گواهی پزشک ذی‌صلاح درباره وجود یا نبود جنین الزامی است؛ مگر اینکه زوجین بر وجود جنین اتفاق نظر داشته باشند.
این مراحل ممکن است با توجه به شهر محل رسیدگی، وضعیت پرونده و داشتن یا نداشتن وکیل جزئیات متفاوتی داشته باشد. روند کامل هر مرحله را در راهنمای مراحل طلاق توافقی توضیح داده‌ایم.
آیا ثبت‌نام در سامانه مسیر و مشاوره طلاق توافقی الزامی است؟
معمولا در پروسه طلاق توافقی، زوجینی که شخصاً اقدام می‌کنند باید پیش از ثبت دادخواست، در سامانه مسیر ثبت‌نام کرده و نوبت مشاوره خانواده دریافت کنند. هدف این جلسات بررسی امکان سازش است و اگر زوجین همچنان بر جدایی اصرار داشته باشند، نتیجه مشاوره و گواهی عدم انصراف از طلاق برای ادامه فرایند صادر می‌شود.
در این مسیر، اصل بر حضور شخصی زوجین در جلسات مشاوره است. بااین‌حال، نحوه اقدام در پرونده‌های وکالتی ممکن است با توجه به شرایط پرونده، شهر و رویه مرجع رسیدگی متفاوت باشد؛ بنابراین نمی‌توان صرف داشتن وکیل را به معنای حذف قطعی جلسات مشاوره دانست.
زوجین قبل از اقدام درباره چه مواردی باید توافق کنند؟
پیش از ثبت درخواست طلاق توافقی، زن و شوهر باید تمام مسائل مالی و غیرمالی مرتبط با زندگی مشترک و جدایی را مشخص کنند. بهتر است نتیجه این تصمیم‌ها در توافق‌نامه‌ای دقیق و مکتوب ثبت شود تا هنگام رسیدگی دادگاه یا اجرای طلاق، اختلاف جدیدی میان زوجین ایجاد نشود.
منظور از توافق کامل این نیست که زن باید از مهریه یا سایر حقوق خود صرف‌نظر کند؛ بلکه زوجین باید تکلیف تمام موضوعات مرتبط با پرونده، از جمله مهریه، نفقه، اجرت‌المثل، جهیزیه و در صورت داشتن فرزند، حضانت، ملاقات و نفقه او را به‌صورت روشن مشخص کنند. هر یک از این حقوق می‌تواند پرداخت، بخشیده یا مطابق توافق طرفین تعیین تکلیف شود.
مهم‌ترین موضوعات توافق در طلاق توافقی عبارت‌اند از:
- مهریه: دریافت کامل یا بخشی از مهریه، بخشش آن یا تعیین نحوه و زمان پرداخت؛
- نفقه زن: تعیین تکلیف نفقه معوقه و سایر مطالبات مالی زوجه؛
- اجرت‌المثل: پرداخت، بخشش یا تعیین مبلغ و شیوه پرداخت آن؛
- جهیزیه: زمان و نحوه استرداد جهیزیه و مشخص‌کردن وسایل متعلق به هر یک از زوجین؛
- حضانت فرزند: تعیین شخصی که حضانت فرزند را بر عهده می‌گیرد؛
- ملاقات فرزند: مشخص‌کردن زمان، مکان و تعداد دفعات ملاقات والد دیگر با فرزند؛
- نفقه فرزند: تعیین مبلغ، زمان پرداخت و نحوه افزایش آن در سال‌های آینده؛
- سایر تعهدات: تعیین تکلیف بدهی‌ها، اموال مشترک و تعهداتی که زوجین نسبت به یکدیگر دارند.
توافق زوجین درباره فرزند زمانی قابل اجراست که با مصلحت کودک تعارض نداشته باشد. همچنین تمام تعهدات باید با مبلغ، تاریخ، شیوه اجرا و ضمانت مشخص نوشته شوند. برای مثال، عبارت‌هایی مانند مهریه بعداً پرداخت می‌شود یا ملاقات فرزند با توافق والدین انجام می‌شود مبهم هستند و ممکن است پس از طلاق باعث اختلاف یا تشکیل پرونده جدید شوند.
در توافقنامه بهتر است زمان و نحوه پرداخت مهریه و نفقه، تکلیف تأخیر در پرداخت، زمان و مکان ملاقات فرزند و مسئولیت تحویل او دقیقاً تعیین شود. نکات کامل و نمونه بندهای قابل‌استفاده را در مطلب توافق نامه طلاق توافقی توضیح داده‌ایم.
پادکست طلاق توافقی
زمان مورد نیاز: — دقیقهمدارک لازم برای طلاق توافقی چیست؟
مدارک اصلی برای شروع طلاق توافقی عبارت‌اند از:
- شناسنامه و کارت ملی زوجین؛
- اصل سند ازدواج یا رونوشت رسمی آن؛
- توافقنامه کتبی زوجین؛
- گواهی عدم انصراف از طلاق، در صورت اقدام از مسیر مشاوره؛
- وکالت‌نامه، در صورت داشتن حق طلاق یا سپردن پرونده به وکیل.
گواهی عدم بارداری یا گواهی بکارت نیز با توجه به وضعیت زوجه و در مرحله رسیدگی یا ثبت طلاق مطالبه می‌شود. اگر عقدنامه در دسترس نباشد، می‌توان رونوشت آن را از دفترخانه محل ثبت ازدواج دریافت کرد.
فهرست کامل و شرایط ارائه هر مدرک را در مطلب مدارک لازم برای طلاق توافقی توضیح داده‌ایم.
مدت زمان طلاق توافقی چقدر است؟
اصلی‌ترین سؤال برای زوجینی که قصد طلاق به صورت توافقی را دارند، این است که مدت زمان طلاق توافقی چقدر است؟ یا اگر قصد طلاق در دوران عقد را داشته باشید، این سؤال مطرح می‌شود که طلاق توافقی در دوران عقد چقدر طول میکشد؟
مدت زمان طلاق به صورت توافقی بسته به این که خود خانم و آقا یا وکیل‌شان این کار را انجام دهد، متفاوت است.
در خوش بینانه‌ترین حالت ممکن، بین 6 تا 9 ماه زمان می‌برد که خانم و آقا بتوانند خودشان گواهی عدم امکان سازش را دریافت کنند و ظرف مدت سه ماه به دفاتر طلاق برای جاری شدن صیغه طلاق بروند.
در صورتی که وکیل داشته باشید، شرایط طلاق تفاهمی و زمان آن، بسته به تجربه وکیل متخصص طلاق متفاوت است؛ ولی مسلماً زمان کمتری می‌برد. در دادسو این روند معمولا بین 20 تا 60 روز کاری انجام خواهد شد.
مهریه در طلاق توافقی به چه صورت است؟
یکی از موضوعات بسیار مهم در این زمینه، گرفتن مهریه در طلاق توافقی است. تکلیف مهریه باید توسط آقا و خانم مشخص شود و هر توافقی در مورد آن، قابل اجرا است و دادگاه به آن توافق احترام می‌گذارد.
به طور مثال، تکلیف مهریه می‌تواند به صورت زیر مشخص شود:
- به صورت کامل بخشیده شود.
- به صورت کامل دریافت شود.
- بخشی از مهریه دریافت و مابقی بخشیده شود.
- به جای مهریه پول پیش خانه یا سند خودرو منتقل شود.
علاوه بر این، روش‌های دیگری وجود دارد که خود زوجین می‌توانند در این خصوص تصمیم‌گیری کنند.
بدین ترتیب، زوجین می‌توانند درباره پرداخت، بذل یا سایر شیوه‌های تعیین تکلیف مهریه توافق کنند؛ اما اعتبار و آثار حقوقی هر توافق به نحوه تنظیم آن و رعایت شرایط قانونی بستگی دارد.
بخشش مهریه در طلاق توافقی
از آنجایی که معمولاً در طلاق توافقی خانم مهریه خود را می‌بخشد، پس کمی درباره شرایط بخشیدن مهریه توضیح می‌دهیم.
مهم‌ترین نکته‌ای که در بخشش مهریه باید بدانید این است که بخشش مهریه بدون حضور شاهد، به صورت شفاهی یا دست نوشته اعتباری ندارد. حتی اگر امضا و اثر انگشت خانم را داشته باشد.
قانونی‌ترین راه برای بخشش مهریه، مراجعه به دفاتر ثبت اسناد رسمی و تنظیم سند رسمی است. توجه داشته باشید که امکان رجوع از بذل مهریه در بعضی شرایط وجود دارد.
برای مثال، وقتی در سند بخشش مهریه از کلمه بذل، هبه یا بخشش استفاده شود، احتمال رجوع از آن وجود دارد؛ ولی زمانی که از کلمات ابراء یا بری الذمه استفاده شود، دیگر قابل رجوع نیست.
بدین ترتیب، زمانی که قصد بخشش مهریه را دارید، با یک وکیل مجرب و ماهر مشورت کنید و سپس، این کار را انجام دهید.
قوانین نفقه در طلاق تفاهمی
نفقه یکی از حق و حقوق مالی خانم است که بعد از عقد برای تمکین خاص و عام به خانم تعلق می‌گیرد.
تمکین عام برای انجام امور منزل و نظافت و … به خانم تعلق می‌گیرد. تمکین خاص برای انجام روابط زناشویی به خانم تعلق می‌گیرد.
اگر زن بدون عذر قانونی از انجام وظایف زوجیت خودداری کند، ممکن است استحقاق نفقه او تحت تأثیر قرار بگیرد؛ اما صرف ترک منزل همیشه به معنای نشوز نیست. در طلاق توافقی، زوجین می‌توانند درباره نفقه معوقه و سایر حقوق مالی قابل توافق، تعیین تکلیف کنند.
توجه داشته باشید که عدم تمکین خانم هیچ ارتباطی به مهریه ایشان ندارد. نفقه در طلاق توافقی هم باز به توافق خانم و اقا بستگی دارد.
قوانین حضانت فرزندان در طلاق توافقی
حضانت فرزند در طلاق توافقی از دیگر موارد مهم شرایط طلاق به صورت توافقی است که حتماً باید در مورد آن تصمیم‌گیری شود.
حال که متوجه شدید طلاق توافقی چگونه است، بیایید با قانون حضانت کودک در طلاق نیز آشنا شویم که به شرح زیر است:
براساس ماده ۱۱۶۹ قانون مدنی، مادر تا هفت‌سالگی فرزند برای حضانت اولویت دارد و پس از آن، اصل بر حضانت پدر است؛ بااین‌حال، در صورت اختلاف پس از هفت‌سالگی، دادگاه با رعایت مصلحت کودک تصمیم می‌گیرد.
موضوع حضانت با رسیدن فرزند به سن بلوغ شرعی، یعنی ۹ سال تمام قمری برای دختر و ۱۵ سال تمام قمری برای پسر، وضعیت متفاوتی پیدا می‌کند و مطابق مقررات، فرزند بالغ می‌تواند درباره زندگی با هر یک از والدین تصمیم بگیرد.
تصمیم‌گیری در مورد حضانت کودک در طلاق توافقی بر اساس توافقات خانم و آقا انجام می‌شود. البته این توافق باید مکتوب شود و اساس این حضانت باید مصلحت فرزند باشد.
در حالتی که حضانت کودک با یکی از والدین باشد، والد دیگر حق ملاقات فرزند را دارد.
بر اساس ماده 1174 قانون مدنی، در صورتی که به علت طلاق یا به هر جهت دیگر، ابوین طفل در یک منزل سکونت نداشته باشند، هر یک از ابوین که طفل تحت حضانت او نیست، حق ملاقات با فرزند خود را دارد.
همچنین، در خصوص زمان، مکان و سایر مسائل جزئی ملاقات، اگر ابوین دچار اختلاف هستند، تصمیم‌گیری با محکمه خواهد بود.
طلاق توافقی در دوران عقد
مراحل طلاق توافقی در دوران عقد تفاوت زیادی با طلاق پس از شروع زندگی مشترک ندارد. منظورمان از دوره عقد بعد از جاری شدن صیغه عقد و قبل از ازدواج است؛ یعنی زمانی که خانم و آقا به یکدیگر محرم هستند، ولی در یک منزل مشترک زندگی نمی‌کنند.
در شرایط طلاق توافقی در دوران عقد باید خانم و آقا همچنان سر مهریه و نفقه به توافق برسند. اگر خانم دوشیزه بوده و قرار به پرداخت مهریه باشد، نصف میزان مهریه تعیین‌شده در زمان عقد نکاح به خانم تعلق می‌گیرد.
اگر طلاق در دوران عقد و پیش از برقراری رابطه زناشویی انجام شود، زوجه با ارائه گواهی بکارت و در صورت داشتن شرایط قانونی می‌تواند برای حذف نام همسر سابق از شناسنامه اقدام کند. شرایط، مدارک و مراحل این کار را در مطلب مرتبط به‌طور کامل توضیح داده‌ایم.
طلاق توافقی برای ایرانیان خارج از کشور
احوال شخصیه برای ایرانیان خارج کشور مانند قوانین ایران انجام می‌شود. توجه داشته باشید که احوال شخصیه شامل ولادت، وفات، امور سجلی، ازدواج و طلاق در خارج از کشور است.
در صورتی که زوجین در خارج از ایران زندگی کنند و قصد طلاق داشته باشند، باید طبق قوانین ایران پیش بروند.
چنانچه خانم و آقایی قصد طلاق به صورت توافقی داشته باشند و در خارج از ایران زندگی کنند، برای طلاق آن‌ها دو راه در نظر گرفته شده است:
سامانه میخک برای طلاق در خارج از کشور
روش اول، ثبت نام در سامانه میخک است. برای این کار باید وارد سایت میخک شوید و اطلاعات هویتی، سکونتی و تماس خود را وارد کرده و یک حساب کاربری در این سامانه ایجاد کنید.
سپس، مورد وکالت خود را مشخص کرده و وکالت‌نامه مورد نظر را تنظیم و حدود اختیارات وکیل را مشخص کنید. به این منظور، می‌توانید بهترین وکیل طلاق ایرانیان مقیم خارج از کشور را انتخاب کنید تا سرعت کار شما بالا رود.
در نهایت، برای احراز هویت و تأیید مدارک هویتی خود باید به سفارت مراجعه کنید. بعد از انجام احراز هویت و تأیید مدارک، وکالت‌نامه شما در ایران توسط وکیل‌تان در وزارت امور خارجه دریافت می‌شود و کار طلاق شروع خواهد شد.
سامانه ثنا برای طلاق در خارج از کشور
شما می‌توانید وارد سامانه ثنا برای ایرانیان خارج از کشور شوید و با ثبت‌نام، تمام اطلاعات هویتی و محل سکونت خود را وارد کنید.
احراز هویت سامانه adliran.ir به صورت غیرحضوری انجام می‌شود. در این سامانه می‌توان قرارداد را به صورت الکترونیک تنظیم و آن را امضا کرد.
در نهایت، بعد از امضا قرارداد الکترونیک، وکیل می‌تواند کار طلاق شما را در ایران انجام دهد، بدون این که نیاز به حضور شما در ایران باشد.
اجرت المثل در طلاق توافقی چگونه است؟
اجرت المثل یکی دیگر از حق و حقوق مادی خانم می‌باشد که بعد از عقد، مسئولیت پرداخت آن با آقا است.
اجرت المثل برای انجام امور منزلی که وظیفه خانم نیست، ولی ایشان در طول زندگی مشترک انجام می‌دهد، تعلق می‌گیرد.
اجرت‌المثل ایام زوجیت یکی از حقوق مالی زن است که در صورت وجود شرایط قانونی، قابل مطالبه خواهد بود. مطابق تبصره ماده ۳۳۶ قانون مدنی، اگر زن کارهایی را که شرعاً بر عهده او نبوده، به دستور شوهر و بدون قصد انجام رایگان انجام داده باشد و این شرایط برای دادگاه ثابت شود، می‌تواند اجرت‌المثل آن کارها را مطالبه کند.
اجرت‌المثل فقط به طلاق از طرف مرد محدود نیست و در طلاق توافقی نیز می‌توان درباره پرداخت یا تعیین تکلیف آن توافق کرد. در صورت اختلاف، استحقاق و میزان آن با بررسی شرایط قانونی و دلایل پرونده مشخص می‌شود.
هزینه طلاق توافقی در محضر به عهده کیست؟
برای اینکه هزینه طلاق توافقی را بپردازید، باید مواردی از قبیل، هزینه ثبت دادخواست، هزینه مشاوره خانواده، هزینه آزمایش بارداری، هزینه طلاق در محضر را در نظر بگیرید.
زمانی که طلاق به صورت توافقی انجام می‌شود، زوجین می‌توانند در مورد پرداخت هزینه‌های طلاق نیز با یکدیگر به توافق برسند.
در این شرایط، ممکن است زوجین به صورت نصف نصف هزینه‌ها را بپردازند یا یکی از زوجین پرداخت هزینه‌ها را برعهده بگیرد.
گواهی عدم امکان سازش در طلاق توافقی چیست؟
در طلاق توافقی، دادگاه حکم طلاق صادر نمی‌کند؛ بلکه پس از بررسی توافق‌های زوجین، گواهی عدم امکان سازش صادر می‌شود. این گواهی به زن و شوهر اجازه می‌دهد برای اجرای صیغه و ثبت رسمی طلاق به دفترخانه ازدواج و طلاق مراجعه کنند. بنابراین صدور گواهی به‌تنهایی به معنای ثبت نهایی طلاق نیست و جدایی باید در دفترخانه ثبت شود.
گواهی عدم امکان سازش برای ارائه به دفترخانه، از تاریخ ابلاغ رأی قطعی یا قطعی‌شدن آن سه ماه اعتبار دارد. اگر گواهی در این مهلت به دفترخانه تحویل داده نشود، از اعتبار ساقط می‌شود و در طلاق توافقی، توافق‌هایی که مبنای صدور آن بوده‌اند نیز ملغی خواهند شد؛ در نتیجه زوجین برای ادامه فرایند باید دوباره اقدام کنند.
نمونه گواهی عدم امکان سازش
احتراماً به استحضار می رساند: اینجانب با خوانده به موجب تصویر عقدنامه شماره ……. مورخ ……دفترخانه شماره ……. شهرستان …… عقد ازدواج دائم منعقد کرده‌ایم. حاصل این ازدواج ……. فرزند پسر / دختر / بدون فرزند است. با توجه به اختلافات پیش آمده و نبود تفاهم در زمینه‌های گوناگون زندگی مشترک و سوء رفتار خوانده و در نتیجه عدم امکان زندگی مشترک، به استناد ماده ۱۱۳۳ قانون مدنی، رسیدگی و صدور گواهی عدم امکان سازش را استدعا دارم.
مهریه در طلاق توافقی در دوران عقد
مهریه برای زن باکره نصف مهریه توافق‌شده بین زوجین است؛ بنابراین اگر در دوران عقد زوجین قصد جدایی داشته باشند، مرد باید نیمی از مهریه در دوران عقد را به زن بپردازد.
اما در صورتی که زوج و زوجه در طول دوران عقد رابطه زناشویی داشته باشند، زن می‌تواند کل مهریه خودش را از همسرش دریافت کند.
با این حال، در طلاق توافقی در دوران عقد زوجین برای پرداخت مهریه با یکدیگر توافق می‌کنند. در این شرایط، ممکن است زوجه تمام یا بخشی از مهریه را به همسرش ببخشد یا در مورد نحوه پرداخت آن توافق کنند.
با توجه به توافقاتی که بین زوجین انجام می‌شود، قاضی به پرونده طلاق رسیدگی کرده و حکم طلاق را برای زوجین صادر می‌کند.
صرف اینکه زوجین هنوز زندگی مشترک را آغاز نکرده‌اند، به معنای منتفی‌بودن تمام حقوق مالی زن نیست. نفقه با توجه به شرایط قانونی قابل بررسی است و اجرت‌المثل نیز به انجام کارهای واجد شرایط قانونی بستگی دارد. وضعیت نحله نیز باید جداگانه و براساس شرایط قانونی آن بررسی شود.
آزمایش عدم بارداری برای طلاق توافقی
در صورتی که خانم و آقا قصد تمام کردن زندگی مشترک خود را دارند و می‌خواهند برای طلاق اقدام کنند، باید از عدم بارداری خانم مطمئن شوند.
برای این کار باید خانم در مرحله خاصی برای آزمایش عدم بارداری اقدام کند. معمولاً این آزمایش را باید در جلسات دادگاه همراه خود داشته باشند. البته بعضی وقت‌ها استثنائی پیش می‌آید که دفاتر طلاق هم برای جاری کردن صیغه طلاق به این برگه نیاز دارند.
برای انجام این آزمایش باید خانم به آزمایشگاه یا پزشکی قانونی مراجعه کند و درخواست گواهی عدم بارداری داشته باشد. برای ثبت طلاق، ارائه گواهی پزشک ذی‌صلاح درباره وجود یا نبود جنین، طبق ماده ۳۱ قانون حمایت خانواده الزامی است.
مگر اینکه زوجین بر وجود جنین اتفاق نظر داشته باشند. زمان و شیوه دریافت گواهی مطابق ضوابط مرجع رسیدگی و دفترخانه طلاق مشخص می‌شود.
شرایط طلاق توافقی خانم باردار
باور اشتباهی در این موضوع وجود دارد که عوام مردم فکر می‌کنند در صورتی که خانم باردار باشد، باید پروسه طلاق را متوقف کنند؛ اما به راستی شرایط طلاق توافقی در صورت باردار بودن خانم چیست؟
در واقع، قضیه از این قرار است که خانم آزمایش عدم بارداری می‌دهد تا در صورتی که جواب آن مثبت بود، تکلیف حضانت کودک مشخص شود.
همان‌طور که پیش‌تر هم گفتیم، حضانت کودک در طلاق به صورت توافقی با توافقات خانم و آقا و توجه به مصلحت فرزند پیش می‌رود.
قوانین استرداد جهیزیه در طلاق توافقی
در زمان طلاق به صورت توافقی، خانم و آقا باید تکلیف تمام امور مشترک بین‌شان را روشن کنند. یکی از این امور مشترک، استرداد جهیزیه است.
از نظر قانونی، تأمین اثاث متعارف منزل در چارچوب نفقه بر عهده شوهر است؛ اما در عرف بسیاری از خانواده‌ها، جهیزیه را زن و خانواده او تهیه می‌کنند. وسایلی که متعلق به زن هستند، با ازدواج به مالکیت شوهر درنمی‌آیند.
اگر زوجین درباره نحوه استرداد یا تقسیم وسایل توافق داشته باشند، می‌توانند جزئیات آن را در توافقنامه طلاق مشخص کنند. در صورت اختلاف، مالکیت وسایل باید با مدارک و دلایل قانونی بررسی شود.
برای مثال، سیاهه جهیزیه، فاکتور خرید و سایر مدارک می‌توانند در اثبات مالکیت زن مؤثر باشند؛ اما اعتبار هر مدرک به شرایط پرونده بستگی دارد.
همچنین مالکیت وسایلی که پس از ازدواج خریداری شده‌اند، با بررسی فاکتورها، توافق زوجین و سایر دلایل مشخص می‌شود و نمی‌توان صرفاً براساس اینکه چه کسی هزینه خرید را پرداخت کرده، در همه موارد حکم قطعی داد.
نفقه فرزند با کدام یک از زوجین است؟
در حالتی که خانم و آقایی که قصد طلاق دارند، فرزند داشته باشند، باید تکلیف حضانت و نفقه فرزند مشخص شود.
مطابق ماده ۱۱۹۹ قانون مدنی، پرداخت نفقه فرزند در درجه اول بر عهده پدر است و در صورت فوت یا ناتوانی مالی او، مسئولیت پرداخت با رعایت ترتیب قانونی به سایر اشخاص واجب‌النفقه منتقل می‌شود.
پرداخت نفقه فرزند پسر لزوماً در ۱۸سالگی پایان نمی‌یابد و نفقه دختر نیز صرفاً به مجردبودن یا ازدواج او وابسته نیست. نیاز مالی فرزند، توانایی تأمین معاش و شرایط قانونی شخص پرداخت‌کننده در تعیین این تکلیف مؤثر است.
در طلاق توافقی، والدین می‌توانند درباره میزان و شیوه پرداخت نفقه فرزند توافق کنند؛ اما این توافق نباید حقوق قانونی و مصلحت فرزند را نادیده بگیرد.
اگر یکی از زوجین از طلاق توافقی منصرف شود چه می‌شود؟
تا پیش از صدور گواهی عدم امکان سازش، ادامه طلاق توافقی به رضایت هر دو نفر وابسته است. اگر زن یا مرد در این مرحله از جدایی منصرف شود، مبنای توافق از بین می‌رود و پرونده به‌عنوان طلاق توافقی ادامه پیدا نمی‌کند. در این حالت، فردی که همچنان خواهان جدایی است باید با توجه به شرایط خود از مسیر طلاق یک طرفه اقدام کند.
بعد از صدور گواهی عدم امکان سازش، نتیجه انصراف زن و مرد یکسان نیست. اگر مرد از اجرای طلاق منصرف شود، زن معمولاً نمی‌تواند به‌تنهایی طلاق را ثبت کند؛ مگر اینکه برای اجرای صیغه و ثبت طلاق، وکالت بلاعزل داشته باشد.
اما اگر زن منصرف شود، مرد می‌تواند گواهی را در مهلت قانونی به دفترخانه ارائه کند و پس از انجام تشریفات قانونی، طلاق بدون حضور او ثبت شود. البته اجرای طلاق در این شرایط، علاوه بر رعایت تشریفات قانونی، به تعیین تکلیف حقوق مالی زوجه مطابق مفاد گواهی عدم امکان سازش و مقررات مربوط نیز وابسته است.
اگر گواهی عدم امکان سازش در مهلت سه‌ماهه به دفترخانه ارائه نشود یا شرایط قانونی اجرای آن فراهم نشود، گواهی از اعتبار ساقط می‌شود و توافق‌هایی که مبنای صدور آن بوده‌اند نیز ملغی خواهند شد. جزئیات مربوط به هر مرحله را در مطلب پشیمانی از طلاق توافقی بررسی کرده‌ایم.
نمونه دادخواست طلاق توافقی
در دادخواست که برای طلاق توافقی به ثبت می‌رسد باید خواهان، خوانده، خواسته، دلایل و منضمات مشخص شود.
در قسمت خواسته معمولاً طلاق به صورت توافقی یادداشت می‌شود و منضمات هم معمولاً مدارکی مانند شناسنامه زوجین، کارت ملی زوجین و سند ازدواج یادداشت می‌شود.
متن دادخواست طلاق توافقی
ریاست محترم دادگاه های خانواده تهران
با سلام
احتراما اینجانبان بر طبق کپی مصدق عقدنامه پیوست از مورخ در عقد نکاح دائم یکدیگر هستیم که به دلیل عدم تفاهم اخلاقی تمایل به جدایی و طلاق داریم. لذا از محضر محترمتان صدور گواهی عدم امکان سازش (طلاق توافقی) مورد استدعاست.
امضاء
متن دادخواست طلاق توافقی با عنوان کردن موضوع حضانت و مهریه
ریاست محترم دادگاه های خانواده تهران
با سلام
احتراما به استحضار می رساند که اینجانبان بر طبق سند نکاحیه شماره…. دفتر خانه…. ………… در عقد نکاح دائم یکدیگر هستیم ولی به دلیل اختلافات فی مابین از دادگاه تقاضای طلاق توافقی داریم و در این راستا از کل مهریه که………..سکه بهار آزادی است ……… سکه در قبال طلاق بذل می شود و زوج قبول بذل دارد و ………. سکه باقی مانده به صورت ماهانه …….. سکه پرداخت می‌گردد.
فرزند مشترک …………. ساله در حضانت مادر (زوجه) است و نفقه ایشان ماهانه ………… برعهده زوج است. جهیزیه زوجه تا قبل از اجرای صیغه طلاق مسترد خواهد شد. زوجین دیگر ادعایی نسبت به هم ندارند لذا صدور گواهی عدم امکان سازش مورد استدعاست.
امضاء
نمونه دادخواست طلاق به صورت توافقی به داشتن حق طلاق خانم از سمت آقا
این نمونه مربوط به حالتی است که زن به موجب وکالت‌نامه معتبر، اختیار طلاق و حق توکیل به غیر داشته باشد و وکیل دادگستری از طرف مرد تعیین شده باشد. صرف داشتن وکالت در طلاق به معنای توافق فعلی زوجین نیست و تنظیم دادخواست باید با حدود اختیارات مندرج در وکالت‌نامه و شرایط پرونده هماهنگ باشد.
ریاست محترم مجتمع قضایی ………
با سلام
احتراما به استحضار می‌رساند:
زوجین بر طبق عقد نامه …. مورخ …. در عقد نکاح دائم یکدیگر هستند. در مورخ …. به موجب سند رسمی وکالت شماره …. دفترخانه …. تهران، زوج به زوجه، وکالت در طلاق با وکالت در قبول بذل داده است، که به جهت اعمال طلاق، زوجه اینجانب … را به عنوان وکیل با واسطه شوهر انتخاب کرده است که به وکالت از طرف زوج دادخواست امضاء می‌شود
و اینجانب …. به عنوان وکیل زوجه به همراه وکیل مع الواسطه زوج از محضر محترم دادگاه صدور گواهی عدم امکان سازش تقاضا می‌شود.
امضاء
نمونه توافقنامه طلاق به صورت توافقی
این توافقنامه صرفاً یک نمونه عمومی است و مفاد آن باید با توجه به حقوق مالی زوجین، شرایط فرزندان و مقررات قانونی برای هر پرونده تنظیم شود.
در تاریخ …..زوج و زوجه در دفتر وکالت ………….. وکیل پایه یک دادگستری حضور دارند.
مذاکرات فی مابین در خصوص سازش و انصراف از طلاق موثر واقع نشد. طرفین اصرار به طلاق توافقی داشته، لذا توافق نامه طلاق توافقی به شرح ذیل تنظیم می‌گردد:
توافق نامه طلاق توافقی ذیل فی ما بین خانم ………… فرزند ……………. صادره از ……………… به شماره شناسنامه…………… به شماره ملی ……………. و آقای ……………. فرزند ……………. صادره از ……………. به شماره شناسنامه ………….. به شماره ملی ………….. تنظیم گردیده است و طرفین نسبت به مفاد و بندهای ذیل در راستای مواد ۱۰ و ۲۱۹ قانون مدنی توافق و رضایت خود را اعلام می نمایند.
مهریه زوجه:
مهریه زوجه تعداد …… سکه بهار آزادی / مبلغ …………….. وجه نقد به نرخ روز است که زوجه اقرار به بذل …….. تعداد / مبلغ در قبال طلاق نموده و زوج نیز قبول بذل می نماید که مبلغ …………. به عنوان پیش پرداخت در دفتر ازدواج و طلاق و ما بقی به میزان …………. به صورت هر ماه به شماره حساب ……………… واریز گردد.
حضانت و ملاقات با فرزندان:
حضانت فرزند ……… ساله مشترک به نام ……….. به عهده ………… باشد ولی حق ملاقات با فرزند برای ………… محفوظ بوده و ………… نیز متعهد می گردد هر هفته به میزان …….. ساعت/ روز ترتیبات ملاقات با فرزند را در محل ………….. به عمل آورد و پدر موظف است هر ماه مبلغ ………….. را بابت نفقه فرزند/ فرزندان مشترک به شماره کارت ……………. پرداخت نماید و هر سال …….. درصد به مبلغ آن اضافه خواهد شد.
نفقه زوجه:
مبلغ ………….. طبق حکم پرونده شماره ……….. به زوجه پرداخت می شود/ نفقه را دریافت نموده است و در این خصوص ادعایی ندارد. اجرت المثل زوجه: مبلغ ………….. بابت اجرت المثل ایام زندگی مشترک به زن پرداخت شده است/ در دفترخانه دریافت می کند/ هیچ ادعای نسبت به اجرت المثل ندارد.
جهیزیه زوجه:
مسترد شده است/ زوجه جهیزیه خود را مسترد می نماید/ در خصوص جهیزیه هیچ گونه ادعایی ندارد. این توافقنامه در یک نسخه تنظیم و طرفین با امضاء در ذیل آن در حضور شهود کلیه مفاد و مندرجات این توافقنامه را قبول نمودند.
آیا برای طلاق توافقی گرفتن وکیل لازم است و چه مزیتی دارد؟
گرفتن وکیل برای طلاق توافقی از نظر قانونی الزامی نیست و زوجین می‌توانند شخصاً مراحل آن را انجام دهند. بااین‌حال، در این حالت باید ثبت درخواست، شرکت در جلسات لازم، پیگیری پرونده و مراجعه به دادگاه و دفترخانه را خودشان انجام دهند.
کمک‌گرفتن از وکیل زمانی اهمیت بیشتری دارد که زوجین امکان یا تمایل به پیگیری حضوری پرونده را نداشته باشند، توافق‌های مالی، تنصیف دارایی یا مربوط به فرزند پیچیده باشد یا بخواهند از ایجاد اختلاف و تأخیر در ادامه مسیر جلوگیری کنند. وکیل می‌تواند در تنظیم دقیق توافقنامه، ثبت دادخواست، پیگیری مراحل قضایی، حضور در جلسات قابل‌واگذاری و دریافت رأی نهایی به زوجین کمک کند.
اگر قصد دارید روند طلاق را با کمترین حضور و رفت‌وآمد انجام دهید، می‌توانید پرونده را به وکیل طلاق توافقی بسپارید. وکلای دادسو پس از بررسی توافق‌ها و مدارک، مراحل قابل‌واگذاری پرونده را پیگیری کرده و درباره مواردی که احتمالاً به اقدام شخصی زوجین نیاز دارد، از ابتدا اطلاع‌رسانی می‌کنند.
طلاق توافقی با وکیل و بدون وکیل چه تفاوتی دارد؟
تفاوت اصلی این دو روش در میزان حضور زوجین، مسئولیت پیگیری پرونده و نحوه تنظیم توافق‌هاست. در هر دو روش باید مراحل قانونی طی شود؛ اما با داشتن وکیل، بخش زیادی از امور اداری و قضایی به وکیل سپرده می‌شود.
| موضوع | طلاق توافقی با وکیل | طلاق توافقی بدون وکیل |
|---|---|---|
| حضور زوجین | بیشتر مراحل قابل‌واگذاری به وکیل است. | زوجین باید مراحل لازم را شخصاً پیگیری کنند. |
| تنظیم توافقنامه | توافق‌ها با بررسی حقوقی و جزئیات اجرایی تنظیم می‌شوند. | مسئولیت تنظیم دقیق توافق‌ها بر عهده زوجین است. |
| ثبت و پیگیری پرونده | دادخواست و مراحل قضایی توسط وکیل پیگیری می‌شود. | زوجین باید ثبت دادخواست و پیگیری ابلاغ‌ها را انجام دهند. |
| احتمال خطا و تأخیر | احتمال نقص مدارک یا ابهام در توافقنامه کمتر می‌شود. | نقص مدارک یا توافق‌های مبهم می‌تواند روند را طولانی کند. |
| هزینه | علاوه بر هزینه‌های قانونی، حق‌الوکاله نیز پرداخت می‌شود. | حق‌الوکاله ندارد؛ اما هزینه‌های مشاوره، دادرسی و دفترخانه باقی می‌ماند. |
| مدت انجام پرونده | معمولاً بین 20 تا 60 روز کاری | اما زمان قطعی به شرایط پرونده و مرجع رسیدگی بستگی دارد. | ممکن است به‌دلیل نوبت مشاوره، رفت‌وآمد یا نقص مدارک زمان بیشتری نیاز داشته باشد. |
اگر قصد دارید مراحل را شخصاً انجام دهید، راهنمای کامل طلاق توافقی بدون وکیل را مطالعه کنید. اگر می‌خواهید پیگیری پرونده و تنظیم توافق‌ها را به متخصص بسپارید، می‌توانید از خدمات وکیل طلاق توافقی دادسو استفاده کنید.
جمع بندی
طلاق توافقی زمانی انجام می‌شود که زن و مرد درباره جدایی و مسائل مرتبط با آن، مانند مهریه، نفقه، جهیزیه و حضانت فرزندان، به توافق برسند. بااین‌حال، توافق زوجین به‌تنهایی برای ثبت طلاق کافی نیست و مراحل قانونی از جمله مشاوره خانواده، رسیدگی دادگاه و دریافت گواهی عدم امکان سازش نیز باید طی شود. همچنین توافق‌های مربوط به فرزندان باید با رعایت مصلحت آن‌ها باشد.
زوجین می‌توانند مراحل طلاق توافقی را شخصاً پیگیری کنند یا امور قابل‌واگذاری را به وکیل بسپارند. وکلای مؤسسه حقوقی دادسو با بررسی شرایط پرونده و توافق‌های زوجین، در تنظیم مدارک و پیگیری مراحل قانونی به آن‌ها کمک می‌کنند. برای دریافت اطلاعات بیشتر و مشاوره حقوقی می‌توانید از طریق واتساپ با کارشناسان دادسو در ارتباط باشید.
سؤالات متداول
طلاق توافقی چیست؟
طلاق تفاهمی نوعی از طلاق است که هر دو طرف (مرد و زن) برای جدایی باهم به توافق می‌رسند. در این نوع طلاق زوجین باید در مورد تمام مسائل مشترک در زندگی مانند مهریه، نفقه، حضانت فرزند به توافق برسند.
شرایط طلاق توافقی چیست؟
اولین شرط برای طلاق توافقی، رضایت آقا و خانم برای جدایی است. در این نوع طلاق زوجین باید در مورد تمامی مسائل مشترک از جمله مسائل مالی و حضانت فرزندان به توافق برسند.
طلاق توافقی با داشتن وکیل چیست؟
در صورتی که قصد شرکت در هیچ کدام از جلسات مشاوره، غربالگری و دادگاه را ندارید، می‌توانید وکالت خود را به یک وکیل بسپارید.
مدارک مورد نیاز برای طلاق توافقی شامل چه مواردی می‌شود؟
شناسنامه زوجین، کارت ملی هر دو طرف و سند ازدواج که در صورت مفقود بودن سند ازدواج، باید رونوشت آن را از دفترخانه دریافت کرد.
شرکت در جلسات مشاوره در طلاق توافقی اجباری است؟
بله. دولت زوجین را به شرکت در جلسات اجبار کرده است.
در طلاق توافقی، مهریه خانم از بین می‌رود؟
همه موارد در طلاق به صورت توافقی، به توافق میان زن و شوهر بستگی دارد.
آیا برای طلاق توافقی در دوران عقد اجازه پدر زوجه لازم است؟
خیر؛ برای طلاق توافقی در دوران عقد نیازی به صدور اجازه پدر یا جد پدری زن وجود ندارد.
آیا بعد از طلاق توافقی در دوران عقد امکان حذف نام همسر از شناسنامه وجود دارد؟
اگر زوجه باکره باشد، امکان حذف نام همسر از شناسنامه زوجه وجود خواهد داشت.
مهریه در طلاق توافقی در دوران عقد چقدر است؟
در دوران عقد در صورتی که زوجه باکره باشد، نصف مهریه تعیین‌شده در عقدنامه به زوجه تعلق می‌گیرد؛ اما اگر زوجین رابطه زناشویی داشته باشند، مهریه کامل خواهد بود.
اگر یکی از زوجین از طلاق توافقی منصرف شود چه می‌شود؟
تا پیش از صدور گواهی عدم امکان سازش، انصراف هر یک از زوجین مانع ادامه پرونده به‌صورت توافقی می‌شود. بعد از صدور گواهی، نتیجه انصراف به این بستگی دارد که زن یا مرد منصرف شده و آیا زوجه وکالت بلاعزل برای اجرای طلاق دارد یا خیر.
